SERMAYESİ 13,2 MİLYAR TL

Söz konusu banka 13 milyar 200 milyon TL değerindeki sermayeyle kuruldu. Bankanın kurucuları arasında Fuzul Holding, Fuzul Yapı Gayrimenkul ve İnşaat, Mahmut Akbal, Eyüp Akbal ve Zeki Akbal yer alıyor.

Resmi Gazete’de yayınlanan kararda şu ifadeler yer aldı: “Kurulun 12.03.2026 tarihli toplantısında, 12.03.2026 tarih E-43890421- 101.01.01-184368 sayılı yazı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bankaların İzne Tabi İşlemleri ile Dolaylı Pay Sahipliğine İlişkin Yönetmeliğin 4’üncü maddesi kapsamında alınan bilgi ve belgelere yönelik aynı maddenin ikinci fıkrasında verilen yetki çerçevesinde, 5411 sayılı Bankacılık Kanununun (Kanun) 7’nci ve 8’inci maddeleri kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, Kanunun 6’ncı maddesi uyarınca kurucu ortaklar Fuzul Holding A.Ş., Fuzul Yapı Gayrimenkul ve İnşaat A.Ş., Mahmut AKBAL, Eyüp AKBAL ve Zeki AKBAL tarafından Türkiye’de 13.200.000.000 TL kuruluş sermayeli ‘Fuzul Katılım Bankası A.Ş.’ ünvanlı bir katılım bankası kurulmasına izin verilmesine

karar verilmiştir.”

Bu gelişme, borcu bulunan vatandaşlar açısından yeni bir dönemin başladığı anlamına geliyor.

Artık bu borçların tahsili, varlık yönetim şirketleri ve onların avukatları tarafından yürütülecek.

İŞ BANKASI MİLYARLIK BORÇ PORTFÖYÜNÜ DEVRETTİ

İş Bankası, takipteki krediler portföyünün 2 milyar 780 milyon TL tutarındaki kısmını, 598 milyon TL satış bedeli nakden tahsil edilmek üzere varlık yönetim şirketlerine devretti.

“Bankadan Kamuoyu Aydınlatma Platformu’na (KAP) yapılan açıklamaya göre, takipteki krediler portföyünün 2 milyar 780 milyon TL tutarındaki kısmı, 598 milyon TL satış bedeli nakden tahsil edilmek üzere varlık yönetim şirketlerine devredildi.”’

GARANTİ BBVA 1.6 MİLYAR TL’LİK ALACAĞINI 272 MİLYON TL’YE DEVRETTİ

Garanti BBVA da tahsili gecikmiş alacaklarını üç farklı portföy halinde toplam 272 milyon TL bedelle elden çıkardı.

KAP duyurusuna göre:

544 milyon TL bakiyeli alacaklar 91 milyon TL karşılığında Ortak Varlık Yönetimi A.Ş.’ye,

545 milyon TL bakiyeli portföy 91 milyon TL bedelle Gelecek Varlık Yönetimi A.Ş.’ye,

546 milyon TL tutarındaki borçlar ise 90 milyon TL karşılığında Dünya Varlık Yönetim A.Ş.’ye devredildi.

Toplam 1.6 milyar TL’yi aşan alacakların satışından banka 272 milyon TL nakit girişi sağladı.

AKBANK’TAN 1.6 MİLYAR TL’LİK DEV SATIŞ

Son olarak Akbank da tahsil edemediği büyük portföyün satışını gerçekleştirdi. Banka, 1,59 milyar TL tutarındaki takipteki kredi alacağını 317 milyon TL bedelle varlık yönetim şirketlerine devretti.

Bankanın açıklamasında şu ifadeler yer aldı:

‘Borçlar tahsil edilemiyor: Akbank 1,6 milyar TL’lik takipteki alacağını sattı
Akbank, takipteki kredi alacaklarını tahsil edemediği için borç portföyünün 1,59 milyar TL’lik kısmını 317 milyon TL’ye sattı.

Akbank, takipteki kredi portföyünün 1,59 milyar TL’lik kısmını 317 milyon TL’ye sattı. Portföy Dünya Varlık Yönetimi, Emir Varlık Yönetimi, Gelecek Varlık Yönetimi, İstanbul Varlık Yönetimi ve Ortak Varlık Yönetim’e satıldı.

Akbank, takipteki kredi alacak portföyünün 1,59 milyar TL tutarındaki bölümünü toplam 317 milyon TL bedelle varlık yönetim şirketlerine devrettiğini Kamuyu Aydınlatma Platformu’na (KAP) bildirdi.

Bankadan yapılan açıklamaya göre portföy Dünya Varlık Yönetimi, Emir Varlık Yönetimi, Gelecek Varlık Yönetimi, İstanbul Varlık Yönetimi ve Ortak Varlık Yönetim’e satıldı.

KAP’a yapılan bildirimde şu ifadeler yer aldı: “Bankamız takipteki kredi alacak portföyünün 1.594 Milyon TL tutarındaki kısmı, toplam 317 Milyon TL bedel karşılığında Dünya Varlık Yönetimi A.Ş., Emir Varlık Yönetimi A.Ş., Gelecek Varlık Yönetimi A.Ş., İstanbul Varlık Yönetimi A.Ş. ve Ortak Varlık Yönetim A.Ş.’ye satılmıştır.”’

Bu satışla birlikte Akbank da tahsil kabiliyeti zayıf kredileri bilançodan çıkararak risk yükünü azaltmış oldu.

VARLIK YÖNETİM ŞİRKETLERİ NE YAPACAK?

Üç bankanın da devrettiği borçlar artık varlık yönetim şirketlerinin yetkisi altında. Şirketler, borçlularla görüşerek ödeme teklifleri sunacak ve tahsilat yapmaya çalışacak.

BORCU OLANLAR İÇİN KRİTİK DÖNEM BAŞLADI

Üç büyük bankanın toplamda yaklaşık 6 milyar TL tutarındaki takipteki kredi alacaklarını varlık yönetim şirketlerine satması, borçlular açısından önemli bir kırılma noktası. Bu şirketlerin avukatları, önümüzdeki günlerde borçlularla iletişime geçerek pazarlık usulü tahsilat yapmayı deneyecek.

Uzmanlara göre bu süreçte vatandaşların:

-Gelen aramaları dikkate alması,

-Borç yapılandırma veya indirim fırsatlarını değerlendirmesi,

-Resmî tebligatları takip etmesi oldukça önemli.

Mevduat faizlerinde yaşanan artış, tasarruf sahipleri için önemli bir fırsat sunarken, 1 milyon TL gibi yüksek meblağlarda değerlendirme yapan yatırımcılar için adeta maaş benzeri getiriler sağlıyor.

30 Nisan 2025 itibarıyla güncellenen faiz oranlarına göre, 1 milyon TL’lik mevduatın 1 aylık net getirisi bazı bankalarda 37 bin TL’yi aşıyor.

İşte banka banka 1 milyon TL’nin 32 günlük (1 aylık) vadeli faiz getirileri:

Bankaların mevduat faiz yarışında vites yükseltmesi, tasarruf sahiplerinin yüzünü güldürürken, ekonomide faiz-fiyat dengesi üzerindeki baskıyı da artırıyor.

1 milyon TL gibi büyük meblağlarda faiz getirisi, pek çok vatandaşın ortalama maaşını yakalarken, küçük yatırımcılar da bu yüksek oranlardan faydalanabilmek için alternatif hesaplara yöneliyor.

Ancak uzmanlar, kısa vadeli yatırımların yanı sıra enflasyon karşısında reel getiri hesaplamalarının da ihmal edilmemesi gerektiğini vurguluyor.

BANKALARDAKİ YOĞUNLUĞUN AZALMASI HEDEFLENİYOR

Artı Gerçek’te yer alan habere göre, veznelerden yapılacak para çekme işlemleri için alt sınır 20 bin TL olarak belirlendi. Bu tutarın altındaki para çekme ve yatırma işlemleri artık yalnızca ATM’ler üzerinden gerçekleştirilebilecek. Vatandaşlar, bankaların veznelerine gidip 20 bin TL’nin altındaki meblağları çekemeyecekler. Bu düzenleme, özellikle bankalarda oluşan yoğunluğu önlemeye yönelik bir adım olarak öne çıkıyor.

TÜRKİYE’DE 50 BİNE YAKIN ATM VAR

Türkiye genelinde 49 bin 847 adet ATM bulunurken bankalar bu altyapıyı daha aktif kullanmak amacıyla müşterilerini dijital ve otomatik kanallara yönlendirmek istiyor. Söz konusu uygulamayla birlikte ilerleyen yıllarda dijital bankacılık okuryazarlığının da artması hedefleniyor.

KURBAN BAYRAMI’NDAKİ NAKİT İHTİYACI NEDENİYLE

Sözcü’de yer alan habere göre, Kurban Bayramı öncesinde artacak nakit ihtiyacı nedeniyle yeni mağduriyetlerin ortaya çıkmaması için harekete geçilirken, iki bayram arasında ATM limitlerinde güncellemeye gidilecek.

Haziran ayında başlayacak Kurban Bayramı öncesi milyonlarca vatandaşın kurbanlık alışverişine çıkacak olması ve bu alışverişlerin büyük bölümünün nakit para üzerinden dolaşıma girmesi, para çekme limitlerinin artırılması için hazırlıklara hız verilmesine neden oldu.

LİMİTLER 7 BİN 500-10 BİN LİRA SINIRINDA

Halihazırda birçok özel banka, günlük kartlı para çekme limitini 7 bin 500 TL ile 10 bin TL arasında sınırlarken, değişiklik sonrası limitlerin 15 bin ve 20 bin TL seviyesine yükselmesi planlanıyor. QR kod aracılığıyla yapılan para çekme limitlerinde ise herhangi bir değişiklik beklenmiyor.

“BANKALAR KREDİ FAİZİNİ İNDİRMEK İÇİN NEYİ BEKLİYOR?”

TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, ticari kredi faizlerinde indirime gitmeyen bankalara çağrıda bulunarak, “Merkez Bankası politika faizini 2,5 puan düşürerek yüzde 42,5’e çekti. Merkez Bankası politika faizi 3 ayda 7,5 puan inmiş oldu. Bankalar mevduat faizlerine bu indirimleri anında yansıtıyor. Ancak, ticari kredi faizleri aynı oranda inmiyor. Bankalar ticari kredi faizlerini düşürmek için ne bekliyorlar? Bu indirimi öncelikli olarak KOBİ kredi faizlerine yansıtmalarını, üretime, yatırıma ve istihdama destek olmalarını bekliyoruz. Ticari kredi büyümesine getirilen sınırlamalar da ekonomide maliyetleri artırıp, arzı kısıtlayarak enflasyonist baskı oluşturuyor. Öncelikle KOBİ kredilerinden başlayarak ticari kredilere ilişkin büyüme kısıtlarının gözden geçirilmesi gerekiyor” ifadelerine yer vermişti.

“BANKALAR ÜZERİNE DÜŞENİ YAPMALI”

KOTO Başkanı Necmi Bulut, TOBB Başkanı Hisarcıklıoğlu’nun çağrısını yineleyerek, “Finans kuruluşlarının ivedilikle üzerine düşeni yapmasını ve Merkez Bankası faiz kararlarını, ticari kredi faizlerine yansıtmasını bekliyoruz” dedi.

Sözcü’den Mustafa Balcı’nın derlediği habere göre, Türkiye’de görülen yüksek enflasyona rağmen banknot basımını reddeden ekonomi yönetimi, nakit para dolaşımında sıkıntıların yaşanmasına neden olmaya devam ediyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB), piyasalardan gelen yeni banknot talebine kulaklarını tıkaması, bireysel müşterilerin ATM aracılığıyla yaptığı para çekme ve yatırma işlemlerinde mağduriyet yaşamasına neden olurken, geçtiğimiz yıl görülen yüksek enflasyona rağmen bankalar ocak ayında para çekme limitlerini güncellememe kararı aldı.

LİMİTLER YÜKSELDİ

Buna karşın birçok bankanın, komisyon ödemeden yapılabilecek günlük para çekme miktarını 10 bin TL ile sınırlı tutması, nakit kullanımının gerekli olduğu bazı alanlarda sorun yaşanmasına neden olabiliyor. Banka veznelerinde uzun kuyruklara girmek istemeyen çok sayıda vatandaş, kart ve QR limitlerini birleştirerek işlem gerçekleştirirken, bu kotanın da yetersiz kaldığı durumlar için özel bankalar harekete geçti.

VATANDAŞLAR YETERSİZ BULDU

Ocak ayının ortalarına gelinmesiyle birlikte birçok özel banka QR koduyla yapılan çekim işlemlerinde günlük limitleri yükseltme kararı alırken, vatandaşlar söz konusu adımları ‘yetersiz’ olarak değerlendiriyor. Başta emekli müşteriler olmak üzere, yaşlı insanlar tarafından oldukça karmaşık görülen ve kullanımı yaygınlaşamayan QR işlemlerine karşın, müşterilerin talebi kartlı işlemlerde de limitlerin yükseltilmesi yönünde.

YENİ LİMİTLER BELLİ OLDU

Bankaların kartlı işlemlerde değişikliğe gitmediği ve bazı özel bankaların QR kodlu para çekme işlemlerinde yükselttiği limitlerle birlikte güncel tablo şu şekilde:

Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanan BDDK kararına göre, AGS Altın Gezegen Varlık Yönetim AŞ’nin faaliyet izni, kurucu ortaklardan Saad Al-Janabi’nin kurucularda aranan şartları kaybetmesi nedeniyle iptal edildi.

10 MİLYAR LİRALIK SERMAYE

Aynı kararla, Katılımevim Tasarruf Finansman AŞ, Serdar Turhan, Ömer Burkay, Ahmet Özcan ve Selay Turhan İnce’nin kurucu ortakları arasında yer aldığı Katılımevim Katılım Bankası AŞ’nin Türkiye’de 10 milyar TL sermayeyle kurulmasına onay verildi.

YOĞUN ÇABA HARCADILAR

Ekipler, banka şubesinde çıkan yangını söndürebilmek için yoğun çaba harcadı. İçeriye dolan yoğun duman ise ekiplerin işini zorlaştırdı. Ekipler dumanı tahliye etmek için aspiratör sistemi kurarak, pencereleri de kırdı. Polis ekipleri ise çevrede geniş güvenlik önlemi aldı. Yangın yaklaşık 1 saat süren çalışmaların ardından kontrol altına alındı. Yangının çıkış sebebi araştırılırken, olayla ilgili inceleme başlatıldı.

BANKNOTLARIN KULLANIMI SINIRLI

Küçük banknotlar şu anda ATM’lerde neredeyse hiç bulunmuyor. Bankaların çoğu düşük tutardaki 10, 20, 50 ve 100 TL’lik banknotların kullanımını sınırladı. Bu durum vatandaşları daha büyük tutarlarda para çekmeye zorlasa da bankaların belirlediği günlük para çekme limitleri yeni bir sorun olarak öne çıkıyor.

LİMİTLER 10 BİN LİRANIN ALTINDA

Birçok banka komisyonsuz günlük para çekme limitini kartla ve QR kod ile 10 bin TL gibi düşük seviyelerde tutuyor. Ancak enflasyon arttıkça vatandaşların günlük harcamaları da yükseldi. Bu da büyük alışverişler ve ödemelerde sıkıntılara neden oluyor. Ayrıca, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 7 bin TL ve üzeri alışverişlerde kart kullanımını zorunlu hale getirmesi nakit ihtiyacını daha da önemli hale getirdi.

YARI YARIYA ARTIŞ BEKLENİYOR

Yeni yılda bankalar günlük para çekme limitlerini artırma kararı aldı. Sektör kaynaklarından alınan bilgilere göre, bu limitler yüzde 50 oranında artırılacak, böylece vatandaşların ihtiyaçları daha iyi karşılanmaya çalışılacak. Ancak henüz bu konuda resmi bir açıklama yapılmadı.

Önce krediyi çekip sonra parça parça kendi hesaplarına gönderdiler

Olaya ilişkin hazırlanan iddianamede; Mehmet Özen’in uzun zamandır hiçbir işlem yapmadığı hesabından 93 bin TL tutarında kredi çekildiği, çekilen paranın büyük kısmı 4 farklı işlemle A.K. adına, bin TL’si ise K.O. adına kayıtlı hesaplara gönderildiği, Mehmet Özen’in durumu fark ettiğinde şikayetçi olması üzerine soruşturma işlemlerine başlandığı belirtildi.

Savcılık soruşturma bürosu iz sürdü

Şüphelilerden A.K’, hesabına geçen 8 bin 300 lirayı bir başka banka hesabına gönderdiği, 67 bin 700 liranın ise İstanbul Bayrampaşa şubesinde gişeden çekildiği ve işlemin ardından hesap sahibine bilgilendirme mesajı gönderildiği, sanık K.O’nun hesabına gelen paranın da ATM’den çekildiği ve IP numarasıyla bağlantı kurulan iletişim numarasının G.T’ye ait olduğu belirlendi.

“İstanbul kalabalık yer, belki de tanımadığı birinin ricası üzerine bu parayı çekmiş olabilirim”

Sanık A.K. savcılıkta alınan ifadesinde suçlamaları kabul etmeyerek, “Banka hesaplarım o tarihte 1 yıldır blokeliydi. Kartlarımın nerede olduğunu bilmiyorum. Hesaplarımın bir başkasının eline geçmiş olabileceğini düşündüm. İfadeye çağrılınca evde kartlarımı aradım ancak bulamadım. İstanbul’da bulunan bir bankadan para çektiğimi hatırlıyorum ancak tutarını hatırlamıyorum. İstanbul kalabalık yer, belki de tanımadığı birinin ricası üzerine bu parayı çekmiş olabilirim. Üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum” şeklinde konuştu.

“Banka hesabımdan bilgim ve rızam dışında 93 bin TL değerinde kredi çekildi”

“Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle hırsızlık” suçundan açılan davanın ilk duruşması 8. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görülmeye başladı. Duruşmaya mağdur Mehmet Özen, ile tutuksuz sanık G.T. katıldı. Diğer sanıklar ise duruşmaya katılmadı. Sanıklarda şikayetçi olan Mehmet Özen, “Geçmiş yıllarda kullandığım ancak uzun zamandır işlem yapmadığım banka hesabımdan bilgim ve rızam dışında 93 bin TL değerinde kredi çekildi. Masrafları ile birlikte 100 bin TL civarında geri ödemesi oluştu. Olay sebebiyle mağdur, sanıklardan şikayetçiyim” diye konuştu.
G.T. ise suçlamaları kabul etmedi. Mahkeme heyeti, diğer sanıkların da ifadesini almak ve eksikliklerin giderilmesi için duruşmayı erteledi.

“Bankanın genel merkezini defalarca aramama rağmen ulaşamadım”

Duruşma sonrası açıklamalarda bulunan Mehmet Özen, “2021 yılının başında emekli oldum. Daha önce çalışırken kullandığım fakat şu anda kullanmadığım banka hesabımdan, 14 Aralık 2022 tarihinde kredi çekildi. Bir gün sonra durumu gün fark ettim. Olaydan sonra bankanın genel merkezini defalarca aramama rağmen ulaşamadım. Sonrasında adliyeyi aradım. Aradığımda bana gelip itiraz etmem gerektiğini söylediler. Daha sonra 15 Aralık’ta Cumhuriyet Başsavcılığına gelerek suç duyurusunda bulundum. Aralık 2022’de maaşım 3 bin 500 liraydı. Ancak maaş almadığım bankadan benim adıma 93 bin 400 lira kredi verildi. Aylık ödeme tutarı maaşımın neredeyse 3 katı. Hackleme yapılan numaranın sahibi duruşmada; kendi adına olan numaranın kendisinin olmadığını, imzasının taklit edildiğini ve eskiden çalıştığı telefon firması tarafından yapıldığını ve kendisinin de mağdur olduğunu söyledi” sözlerini kaydetti.

BİREYSEL KREDİLERDEN SAĞLANAN GELİR YÜZDE 97 ARTTI

Birgün’den Havva Gümüşkaya’nın haberine göre, Bireysel kredilerden sağlanan faiz geliri geçen yılın aynı ayına göre yüzde 97,31 oranında artarak 272 milyar 441 milyon TL’ye ulaştı. Kredi kartlarından sağlanan faiz geliri ise yüzde 445 artarak 180 milyar 680 milyon TL oldu.

TAKİPTEKİ ALACAKLARDA 22 MİLYAR TL’Yİ GEÇTİ

Bu dönemde kredilerin takibe dönüşüm oranı da arttı. Geçen yılın aynı döneminde yüzde 1,60 olan oran temmuz ayında 1,68’e çıktı. Takipteki alacaklardan alınan faiz ise 9 milyar 142 milyon liradan yüzde 147,5 oranında artarak 22 milyar 630 milyon TL’ye ulaştı.

BİREYSEL KREDİ BORÇLARI YÜZDE 24 ARTTI

BDDK verilerine göre geçen yılın temmuz ayında 1 trilyon 415 milyar 407 milyon TL düzeyinde olan bireysel kredi borçlarının tutarı ise bir yılda yüzde 24,4 oranında artarak 1 trilyon 760 milyon 278 milyon TL oldu.

KREDİ KARTI BORÇLARI BİREYSEL KREDİ BORÇLARINI GEÇTİ

Kredi kartı borçlarında artış ise bireysel kredi borçlarındaki artışın da üzerine çıktı. Kredi kartından kaynaklanan borçların tutarı 856 milyar 990 milyon TL seviyesinden yüzde 80,3 artarak 1 trilyon 545 milyar 480 milyon TL oldu. Bu tutarın 1 trilyon 16 milyar lirasını taksitsiz kredi kartı borçları oluşturdu. Daha çok market, sağlık ve temel ihtiyaç harcamaları için kullanılan taksitsiz kredi kartı borçları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 124,5 oranında arttı.

1 Temmuz (Bugün) tarihinden itibaren şifresiz işlemlerdeki ödemeler yükseltilmiş oldu. 2022’de 750 liraya çıkarılan temassız işlemler iki yıllık aradan sonra 1,500 liraya çıkartıldı.

BİR YILDA 2 TRİLYON ARTTI

Nisan 2024 döneminde Türk bankacılık sektörünün aktif büyüklüğü 26 trilyon 242 milyar 586 milyon TL olarak gerçekleşti. Sektörün aktif toplamı 2023 yılsonuna göre 2 trilyon 692 milyar 353 milyon TL arttı.  Nisan 2024 döneminde en büyük aktif kalemi olan krediler 13 trilyon 147 milyar 46 milyon TL, menkul değerler 4 trilyon 375 milyar 322 milyon TL oldu.

KREDİLER YÜZDE 12 ARTTI

2023 yılsonuna göre sektörün; aktif toplamı yüzde 11,4, krediler toplamı yüzde 12,6, menkul değerler toplamı yüzde 10,2 oranında arttı. Bu dönemde kredilerin takibe dönüşüm oranı yüzde 1,52 oldu. Bankaların kaynakları içinde, en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat 2023 yıl sonuna göre yüzde 5,3 artışla 15 trilyon 642 milyar 392 milyon TL oldu. 2023 yılsonuna göre özkaynak toplamı yüzde 7,8 artışla 2 trilyon 321 milyar 283 milyon TL olurken, sermaye yeterliliği standart oranı ise yüzde 17,22 seviyesinde açıklandı.

Dünya Gazetesi’nin derlediği habere göre, konutlardaki faiz oranları son durum şöyle;

HALKBANK (Hesaplı Evim Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 4,19

Aylık Taksit: 84 bin 412 Tl

Kredi Tahsis Ücreti: 22 bin 560 TL

Toplam Faiz Tutarı: 8 milyon 129 bin TL

Toplam Ödeme: 10 milyon 152 bin TL

ZİRAAT BANKASI (Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 3,79

Aylık Taksit: 76 bin 683 TL

Kredi Tahsis Ücreti: 22 bin TL

Toplam Faiz Tutarı: 2 milyon 201 bin TL

Toplam Ödeme: 9 milyon 222 bin TL

VAKIFBANK (Sıfır Konutlara Özel Sarı Panjur Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 4,29

Aylık Taksit: 86 bin 358

Kredi Tahsis Ücreti: 17 bin 374 TL

Toplam Faiz Tutarı: 8 milyon 363 bin TL

Toplam Ödeme: 10 milyon 380 bin TL

ŞEKERBANK

Faiz Oranı: Yüzde 5,89

Aylık Taksit: 117 bin 922 TL

Kredi Tahsis Ücreti: 19 bin 560 TL

Toplam Faiz Tutarı: 12 milyon 150 bin TL

Toplam Ödeme: 14 milyon 170 bin TL

AKBANK (İlk Evim Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 3,05

Aylık Taksit: 62 bin 704 TL

Kredi Tahsis Ücreti: 24 bin 620 TL

Toplam Faiz Tutarı: 5 milyon 524 bin TL

Toplam Ödeme: 7 milyon 549 bin TL

ING (Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 3,39

Aylık Taksit: 69 bin 64 TL

Kredi Tahsis Ücreti: 20 bin 120 TL

Toplam Faiz Tutarı: 6 milyon 287 bin TL

Toplam Ödeme: 8 milyon 307 bin TL

GARANTİ BBVA (Hayat Sigortalı Kiracıya Mortgage)

Faiz Oranı: Yüzde 3,20

Aylık Taksit: 65

Kredi Tahsis Ücreti: 24 bin 794 TL

Toplam Faiz Tutarı: 5 milyon 850 bin TL

Toplam Ödeme: 7 milyon 884 bin TL

YAPI KREDİ (Konut Kredisi)

Faiz Oranı: Yüzde 3,55

Aylık Taksit: 72 bin 96 TL

Kredi Tahsis Ücreti: 19 bin 191 TL

Toplam Faiz Tutarı: 6 milyon 651 bin TL

Toplam Ödeme: 8 milyon 670 bin TL

Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğlere göre; 31 Mart 2024’e kadar bankalarda bulunan altın, dolar, avro ve sterlin cinsinden döviz tevdiat ve katılım fonu hesaplarını TL’ye çevirebilecek. Ayrıca TL’ye çevirme işlemleri, hesap sahibinin isteği üzerine ve dönüşüm kuru üzerinden gerçekleşecek.

Altın, döviz tevdiat ve katılım fonlarından vadeli TL mevduat veya katılım hesaplarına dönüşüm için esas alınacak bakiyelerde ise herhangi bir değişiklik yapılmadı.

DÖNÜŞÜM İŞLEMİ NASIL YAPILIR?

Hesap sahipleri, dönüşüm işlemini bankalarının şubelerinden veya internet bankacılığı kanallarından gerçekleştirebilir.

3 TRİLYONA DAYANDI

CHP’nin haftalık ekonomi raporuna göre bankalara ve diğer tüketici finansman kuruluşlarına bireysel kredi borcu bulunan vatandaşların sayısı ocakta geçen yılın aynı ayına göre 739 bin kişi daha artarak 40 milyon 30 bine ulaştı. Aynı dönemler itibarıyla bankalara kredi kartı borcu bulunan vatandaşların sayısı 2 milyon 636 bin kişi artarak 36 milyon 825’e çıkarken, kredili mevduat borcu bulunanların sayısı da 1 milyon 297 bin artarak 28 milyon 865 bine çıktı.

Raporda Merkez Bankası’nın kredi kartı ve kredili mevduat hesaplarının faizinin aylık yüzde 5’e kadar çıkarılmasına olanak tanındığı ve tüketici kredisi faizlerinin de yükseldiği hatırlatılarak, tüketicilerin bankalara olan borçlarının yılın başından bu yana 245 milyar lira arttığı kaydedildi. Vatandaşın bireysel kredi ve kredi kartı borçları 8 -15 Mart haftasında 2 trilyon 973 milyar lira oldu. Söz konusu haftada bireysel kredi borçları 1 trilyon 642 milyar lira, kredi kartı borçları ise 1 trilyon 330 milyar lira oldu.

86 milyar lira icralık borç

CHP’nin raporuna göre bankaların, icra takibine aldığı alacakları 54.6 milyar liraya çıktı. Batık tüketici kredilerinde yılbaşından bu yana 9.3 milyar liralık artış gözlendi. Varlık yönetim şirketlerinin kontrolünde ise 41 milyar liralık batık tüketici kredisi alacağı bulunduğu belirtilen raporda vatandaşların faiz ve icra masrafları hariç 86 milyar liraya yakın icralık borcu bulunduğu belirtildi.

Konuyla ilgili bir açıklama da Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’dan geldi. Işıkhan, kamu bankalarının pazartesi günü itibarıyla promosyon güncelleme başvurularını alacağını duyurdu. Promosyon ödemelerinin 28 Mart itibarıyla hesaplara yatırılacağını açıklayan Işıkhan, “Diğer bankalarla da, promosyon ödemelerinde artış sağlanması yönündeki çalışmalarımızı yürütüyoruz. Kısa süre içinde bu konuda da gelişmeleri emeklilerimiz görecek” açıklamasında bulundu.

Bankalar kredi kartından nakit avansta taksit sayısını bugün itibarıyla üçe kadar düşürdü. Geçen ay bankalar nakit avansta 12’ye kadar taksit yapıyordu.

Sozcu.com.tr’ye konuşan bankacılık kaynakları, en ucuz finansman kaynağı olarak görüldüğü için kredi kartı ve kredili mevduat hesaplarının yoğun olarak kullanıldığını belirtti.

Bankalara nakist avansta taksit sınırına dair Merkez Bankası’ndan (TCMB) bir yazılı talimat gitmediği, sözlü yönlendirme yapıldığı öğrenildi.

Yılın ilk 9 haftasında TL krediler yüdze 5,5 artarken kredi kartı harcamalarında artış oranı yüzde 13,8’e ulaşmıştı.

Şubat enflasyonunun beklentileri aşması üzerine TCMB geçen hafta ilave sıkılaşma adımlarını duyurmuştu.

Duyuruda, kredi büyümesine dayalı menkul kıymet tesisi kapsamında, TL ticari krediler için yüzde 2,5 olan aylık büyüme sınırının yüzde 2’ye indirilmesine, ihtiyaç kredilerinde yüzde 3 olan aylık büyüme sınırının yüzde 2’ye düşürülmesine, taşıt kredilerinde ise yüzde 2 sınırının korunmasına karar verildiği bildirilmişti.

Kredi büyüme sınırlarına ilişkin uygulamanın etkinliğini artırmak amacıyla menkul kıymet tesisine ek olarak, kredi büyümesine dayalı zorunlu karşılık tesis edilmesi kararı alınmıştı.

Promosyon ödemesi alacağını düşünürken dolandırıldı

Hakkında dava açılan sanığın Kocaeli 7. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmasına devam edildi. Salonda mağdur T.B. ile sanık avukatı hazır bulundu, H.K. ise duruşmaya katılmadı. Başından geçenleri anlatan T.B., “Olay tarihinde bankada görev yaptığını söyleyen kişi beni aradı. Promosyon ödemesi için bilgi vererek, benim de alabileceğimi söyledi. Ben de bunu kabul ettim ve söylenen talimatlara uydum. Bana verdiği talimatlara uyunca hesabımdan 3 bin TL çekildiğini fark ettim. Bunun üzerine hemen hesabı bloke ederek bankaya durumu anlattım. Bu şekilde dolandırıldığımı anladım. Bankaya gidip durumu anlatmamış olsaydım daha da fazla dolandırılırdım. Paramı alamadım, şikayetçiyim” dedi.
Mahkeme heyeti, sanığa “dolandırıcılık” suçundan 3 yıl 4 ay hapis cezası verdi.

39.3 MİLYON BORÇLU

Türkiye Bankalar Birliği (TBB) verilerine göre bireysel kredi kullanan kişi sayısı (takipteki krediler hariç) son bir yılda 1.8 milyon kişi artarak 39.3 milyon kişi olurken, ortalama kredi bakiyesi ise 63.7 bin TL düzeyinde gerçekleşti. Açıklanan en güncel verilere göre bireysel kredi veya bireysel kredi kartı borcundan dolayı yasal takibe intikal etmiş kişi sayısı ise Ocak-Ekim 2023 döneminde 1 milyon 100 bin kişi oldu. Böylece bireysel kredi ve kredi kartında ekim sonu itibariyle borcunu ödemeyen ve hala devam eden kişi sayısı 3 milyon 836 bin 53 kişi oldu. Bununla birlikte varlık yönetim şirketlerine satılan bireysel kredi ve kredi kartında 2 milyon 100 bin kişinin borcu devam ediyor.

41 milyarlık borç VYŞ’de

– Merkez Bankası’nın hazırladığı Finansal İstikrar Raporuna göre, varlık yönetim şirketlerinin (VYŞ) kontrolünde ise 41 milyar liralık bir batık tüketici kredisi alacağı bulunuyor. Bu arada vatandaşların TOKİ’ye de 59 milyar liralık taksitli konut borcu bulunuyor. Yıl başından bu yana tüketici kredileri yüzde 67 oranında artarak 2 trilyon 556 milyar liraya, bireysel kredi kartı borç bakiyesi ise yüzde 140 oranında artarak 1 trilyon 73 milyar liraya yükseldi.

YILLIK YÜZDE 1.143 GETİRİ

İkinci sırada ise 49 yatırımcının 55.7 milyon liralık birikiminin olduğu hisse senedi ağırlıklı bir serbest fon bulunuyor. Bu fon, 2023’te yüzde 983.2, 12 aylık dönemde ise yüzde 1.143 oranında kazandırdı. 2023’te en çok kazandıran diğer üç serbest fon da sırasıyla, yüzde 617.7, yüzde 509.3 ve yüzde 314.8 değerlendi. Son bir aylık verilere bakıldığında ise en çok kazandıran fonlarda tablonun değiştiği görülüyor. Son bir ayda yüzde 24’lük getiriler sunan bir hisse senedi ve bir katılım fonu zirveyi paylaşıyor. Hisse senedi fonunun 57, katılım fonunun ise 12 yatırımcısı var. Aynı dönemde yüzde 21.8 kazandıran bir hisse senedi fonu üçüncü sırada, bulunurken yalnızca 2 yatırımcısı olan bir döviz fonu da yüzde 21 değerlenerek dördüncü sırada yer aldı.

4’te 1’i 40’lı yaşlarında

Türkiye’nin dolandırıcılık davasını konuştuğu kasım ayında bireysel fon yatırımcılarının sayısı yüzde 1.8 oranında artarak 4.1 milyonu aştı. Yaş grupları bazında bakıldığında fonlara en büyük ilginin 40’lı yaşlarındaki yatırımcılardan geldiği görülüyor. 40-44 yaş aralığındaki fon yatırımcılarının sayısı kasımda 502 bin 751’e ulaştı. 490 bin 31 yatırımcıyla 45-49 yaş grubu ise ikinci sırada yer alıyor. Gençlere bakıldığında ise 15-19 yaş grubunda 75 bin 633, 20-24 yaş grubunda 145 bin 413, 25-29 yaş grubunda 263 bin 188 fon yatırımcısı var.

BloombergHT’nin aktardığına göre ekim itibarıyla sektörün takipteki alacaklarının toplam nakdi kredilere oranı yüzde 1,54. Bu oran Ekim 2022’de yüzde 2,23 seviyesindeydi.

Çekirdek sermaye yeterlilik rasyosu yüzde 15. Ekim 2022’de de bu oran yüzde 15’ti.

Sermaye yeterlilik rasyosu yüzde 18.

Toplam aktifler 21,8 trilyon TL. Ekim 2022’de bu rakam 13,5 trilyon TL’ydi.

Toplam kredilerse 11 trilyon TL. Geçen yıl aynı dönemde toplam krediler 7,03 trilyon TL’ydi.

14 İLDE YÜZDE 200

Ülke genelinde bireysel kart borçlarındaki 10 aylık artış 81 ilin 14’ünde yüzde 200’ün üzerindeyken diğer illerde ise yüzde 150-200 arasında bulunuyor. Bireysel kredi kartı sahiplerinin yüzde 83’ünün borcu da 10 ayda 2.5 kat arttı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) verilerine göre, bankacılık sektörünün ocak-eylül dönemi net kârı geçen yıl aynı döneme göre yüzde 53,5 artışla 439,7 milyar lira oldu. Aynı dönemde enflasyon yüzde 49,86 olarak kaydedilmişti. Böylece bankacılık sektörünün kârı TÜİK’in açıkladığı resmi enflasyonun da üzerinde gerçekleşti. Garanti BBVA’nın net kârı yılın ilk 9 ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 48,7 artarak 57,6 milyar liraya ulaştı. Yapı Kredi Bankası, 2023 yılının üçüncü çeyreğinde piyasa beklentisi olan 17,8 milyar TL’in oldukça üzerinde 24,6 milyar TL net dönem kârı elde etti. Bankanın 9 aylık toplam kârı 48,7 milyar TL oldu. QNB Finansbank da 24 milyar 639 TL kâr açıkladı.

KART BORÇLARI YÜZDE 180 ORANINDA ARTTI

Söz konusu dönemde tüketicilerin borçları da enflasyonun üzerinde arttı. Ocak-Eylül döneminde ihtiyaç kredisi borcu geçen senenin aynı dönemine göre yüzde 58,38 artarak 916,1 milyar TL’ye ulaştı. Yükselen faiz oranlarına rağmen kredi kartı borçluluk oranı geçen yıla göre yüzde 180 arttı. Geçen sene eylülde 348,2 milyar TL seviyesinde olan kart borçları bu yıl 975,8 milyar TL’ye ulaştı.

İCRALIK KREDİ: 80 MİLYAR TL

Derinleşen ekonomik kriz nedeniyle yurttaşların bankalara olan borcunun katlanarak artığına işaret eden CHP Manisa Milletvekili Bekir Başevirgen, yurttaşların kredi kartı ve bireysel kredi borçlarının ilk kez 2,5 trilyon lira sınırını aştığını ve bu borçlar nedeniyle bankalara bu yılın ilk dokuz ayında ödenen faizin 240 milyar liranın üzerine çıktığını söyledi.

Bireysel kredi faizlerinin yüzde 60’lara kadar ulaşmasına rağmen yurttaşların borçlanmaya devam ettiğine dikkat çeken CHP’li Başevirgen, “Enflasyondaki artış vatandaşı borç batağına sürüklüyor. Bankaların zamanında tahsil edilemediği için icra takibine aldıkları vatandaşlardan olan alacakları ise yılbaşından bu yana 11,7 milyar liralık artışla 42 milyar liraya çıktı. Varlık yönetim şirketlerinin kontrolünde ise 36,6 milyar liralık bir batık tüketici kredisi alacağı bulunuyor. Dolayısıyla vatandaşların faizleri ve icra masrafları hariç 80 milyar liraya yakın icralık kredi borcu bulunuyor” ifadelerini kullandı.

BANKALARIN ÜÇÜNCÜ ÇEYREK KÂRLARI

Garanti Bankası: 57,57 milyar TL

İş Bankası:52 milyar TL

Akbank: 51,46 milyar TL

Yapı Kredi Bankası: 48,70 milyar TL

QNB Finansbank: 24,63 milyar TL

Şekerbank: 1,52 milyar TL

TCMB’nin faiz artışlarıyla birlikte kredi kartlarına uygulanan faiz oranları da yükseldi. 2022 Aralık ayından Haziran’a kadar yüzde 1,36 olan kart faizleri seçim sonrası her ay yükselmeye başladı. Son faiz artışı ile birlikte kasımda kartla yapılan harcamalarda uygulanan faiz oranı yüzde 3,66 olacak.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun (BDDK) eylül verilerine göre, kredi kartı ile yapılan harcamalar 975 milyar 811 milyon TL’ye ulaştı. Kart harcamalarında geçen aya göre yüzde 5’lik bir artış yaşandı. Seçim sonrası haziran ayında 793 milyar 773 milyon lira olan harcama tutarı toplamda yüzde 22,9’a ulaştı.

Taksitli ve taksitsiz olarak ikiye ayrılan kart harcamalarında, taksitsiz harcamalarının hazirana göre yüzde 35,7 arttığı dikkat çekti. Haziran’da 403,3 milyar seviyesinde olan ve daha çok market alışverişi gibi günlük alışverişlerde kullanılan taksitsiz kart harcamaları 547,3 milyar TL’ye ulaştı.

BORÇLAR TAKİPTE

Faiz oranlarında yaşanan yükseliş, borçlu vatandaşların borçlarını ödemelerini de giderek güçleştiriyor. Bireysel kredi kartlarında takibe düşen borç tutarı hazirana göre yüzde 25,5 oranında arttı. Haziran’da 9,3 milyar olan takipteki kredi kartı borcu Eylül’de 11,7 milyara ulaştı. İhtiyaç kredilerinde de takibe alınan borçta artış yaşandı. Haziranda 24,4 milyar lira olan takipteki alacaklar eylülde yüzde 10 artarak 26,9 milyar liraya çıktı.

Bankacılık kaynakları KKM dönüşlerinin yüzde 90’ından fazlasının TL mevduata döndüğünü söylerken kredi talebindeki yavaşlamanın da etkisiyle TL mevduat faizleri uzun bir aranın ardından yeniden düşüşe geçti. Merkez Bankası’nın açıkladığı verilere göre 3 ay vadeli TL mevduata 6 Ekim’de ortalama yüzde 45,49 olan TL faiz 13 Ekim’de yüzde 44,62’ye geriledi.

Bankacılık kaynaklarından edindiğimiz bilgiye göre geçtiğimiz hafta cuma günü kamu bankalarında yüzde 41 olan TL mevduat faizleri yüzde 38’e çekildi. Bankacılık kaynakları ayrıca KKM’den TL mevduata dönüşlerde verilen avantajlı faiz oranlarının da ortadan kalktığını söylüyor.

Özel bankalarda ise faiz oranları yüzde 20 ile yüzde 45 arasında değişiyor. TL mevduat faizleri Merkez Bankası’nın sıkı para politikasına döngüsü ile yükselişe geçmişti.

Seçimlerden sonra ekonominin dümenine yeniden Mehmet Şimşek’in geçmesi ve Merkez Bankası Başkanlığı’na Hafize Gaye Erkan’ın getirilmesi ile birlikte politika faizleri yüzde 8,5’tan yüzde 30’a hızlı bir yükseliş yaşamıştı. Bunun neticesinde hem kredi faizleri yüzde 60’ı geçmiş TL mevduat faizleri de yüzde 50’ye yaklaşmıştı. Ancak TL mevduatlarda yaşanan bu yükseliş uzun sürmedi.

Merkez Bankası’nın Perşembe günü vereceği faiz kararı sonrası TL mevduat faizlerinin yeniden artıp artmayacağı merak ediliyor. Ekonomistler Merkez Bankası’ndan 500 baz puanlık faiz artırımı bekliyor. Merkez Bankası bankalara KKM’de gerçek kişi dönüşüm hesaplarından vadeli TL’ye aylık dönüşüm hedefi yüzde 5’ten yüzde 10’a yükseltmişti.

Düzenlemeyle KKM’den TL mevduata geçiş için TL mevduatın vadesi en az 32 gün olarak belirlenmiş, dönüşüm hesaplarında yüzde 95 yenileme hedefi getirmişti. Merkez Bankası, ayrıca, Türk lirası (TL) mevduatları artıracak, KKM’yi azaltacak düzenleme kararını da açıklamıştı. Buna göre döviz mevduatına uygulanan zorunlu karşılık oranları artırıldı.

Vadesiz, ihbarlı ve 1 aya kadar vadeli döviz hesapları için zorunlu karşılık oranı yüzde 29 oldu. 3 ay, 6 ay ve 1 yıla kadar vadeli döviz hesabı zorunlu karşılık oranı yüzde 25 oldu. 1 yıl ve daha uzun vadeli döviz hesabı zorunlu karşılık oranı ise yüzde 19 oldu. Bankacılık kaynakları bu düzenlemeler sonrası bankaların birçoğunun hedefleri tutturduğuna ve kredi talebindeki azalmanın da etkisiyle TL mevduat faizlerini indirmeye başladığını söylüyor.

TL mevduat hesapları yükselişte

Merkez Bankası verilerine göre bankacılık sektöründe ki toplam mevduat (bankalar arası dahil), 13 Ekim ile biten haftada 230 milyar 663 milyon 542 bin lira artarak 14 trilyon 23 milyar 979 milyon 155 bin liraya yükseldi.

Aynı dönemde bankalardaki TL cinsi mevduat yüzde 2,4 artışla 8 trilyon 6 milyar 660 milyon 139 bin lira, yabancı para (YP) cinsinden mevduat ise yüzde 1,4 artarak 5 trilyon 410 milyar 571 milyon 632 bin lira oldu. Bankalarda bulunan toplam YP mevduatı, geçen hafta 206 milyar 110 milyon dolar düzeyinde gerçekleşirken, bu tutarın 173 milyar 163 milyon doları yurt içinde yerleşik kişilerin hesaplarında toplandı.

TCMB’den 500 baz puan faiz artırımı bekleniyor

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu, Merkez Bankası Başkanı Hafize Gaye Erkan başkanlığında 26 Ekim Perşembe günü toplanacak. Aynı gün saat 14.00’te faiz kararı açıklanacak. Geçen ay gerçekleştirilen PPK toplantısında politika faizi 500 baz puan artırılarak yüzde 25,00’ten yüzde 30’a yükseltilmişti.

TCMB’nin Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısına yönelik 19 ekonomistin katılımıyla hazırlanan beklenti anketinde 500 baz puanlık faiz artırımı bekleniyor. Anket sonuçlarına göre, 250 ila 500 baz puanlık bir artırım öngören ekonomistlerin politika faizi beklentileri yüzde 32,50 ile yüzde 35 arasına yer aldı. Ekonomistlerin yıl sonu politika faizi beklentilerinin medyanı ise yüzde 40 oldu.

ÜLKE NÜFUSUNUN YARISINDAN FAZLASI

Şimşek, bu yıl temmuz ayı itibarıyla stok taşıt kredisi müşteri sayısının 492 bin 650 kişi, stok kredi kartı müşteri sayısı 34 milyon 167 bin 470 kişi olduğu belirtti. Yanıta göre ayrıca kamu bankalarının stok bireysel kredi müşteri sayısı 19 milyon 615 bin 117 kişi, özel bankaların stok bireysel kredi müşteri sayısı ise 31 milyon 818 bin 757. Kredi ve kredi kartı borçları nedeniyle icra takibine alınan müşteri sayısı ile SGK borcu nedeniyle banka hesaplarına tedbir konulan müşteri sayısı açıklanmadı.

CHP’li Gürer ise ekonomik sorunların arttığını hatırlatırken yüksek faizin ve zamların yanında döviz oynaklığı ile ciddi sıkıntıların yaşandığının altını çizdi. Ekonomik sorunların incelenmesi ve gereken önlemlerinde alınması gerektiğine dikkat çeken Gürer, “Sıklıkla açıklanan ekonomi paketlerine rağmen piyasa verilerine bakıldığında çözümler sorunları bitirmedi. Artan hayat pahalılığı dar ve sabit gelirlilerin geçim sıkıntılarının artmasına ve ekonomik sorunların daha da ağırlaşmasına neden olmaktadır. Bir tarafta milyonlar yoksulluk yaşarken bir tarafta sınırlı zengin azınlık mutlu yaşıyor. Çoğunluk kredi ile yaşamını sürdürüyor. Borcu borçla ödeyerek ayakta kalmaya çalışanlar var” dedi.

BANKALAR TAKİBE ALDI

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) verileri halkın borcunun ulaştığı boyutu bir kez daha gözler önüne serdi. 15 Eylül itibarıyla bankacılık sektöründe takipteki alacaklar, bir önceki haftaya göre 798 milyon lira artarak 173 milyar 341 milyon liraya yükseldi. Diğer borçlar şöyle sıralandı:

Tüketici kredileri tutarı: 1 trilyon 429 milyar 381 milyon lira

Konut kredisi: 446 milyar 640 milyon lira

Taşıt kredisi: 86 milyar 805 milyon lira

İhtiyaç kredisi: 895 milyar 936 milyon lira

Taksitli ticari kredi: 1 trilyon 209 milyar 985 milyon lira

Bireysel kredi kartı alacakları: 928 milyar 327 milyon lira

Sektörün temmuz sonu itibarıyla dönem net karı yüzde 41 artışla 293 milyar 417 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı da yüzde 18,70 seviyesinde gerçekleşti.

BDDK tarafından Temmuz 2023 dönemine ilişkin “Türk Bankacılık Sektörünün Konsolide Olmayan Ana Göstergeleri” raporu yayımlandı.

Rapora göre, temmuzda bankacılık sektörünün aktif büyüklüğü 19 trilyon 965 milyar 570 milyon lira düzeyinde gerçekleşti. Sektörün aktif toplamı 2022 sonuna göre 5 trilyon 618 milyar 180 milyon lira artış kaydederken, bunun oransal karşılığı yüzde 39,2 oldu.

KREDİLER YÜZDE 36 BÜYÜDÜ

Sektörün en büyük aktif kalemi olan krediler 2022 sonuna göre yüzde 36,2 artarak 10 trilyon 322 milyar 795 milyon liraya, menkul değerler toplamı da yüzde 42,3 yükselerek 3 trilyon 373 milyar 669 milyon liraya çıktı. Bu dönemde kredilerin takibe dönüşüm oranı da yüzde 1,60 seviyesinde gerçekleşti.

Bankaların kaynakları içinde en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat, 2022 sonuna göre yüzde 40,6 artarak 12 trilyon 455 milyar 894 milyon liraya yükseldi.

Aynı dönemde öz kaynak toplamı yüzde 28 artışla 1 trilyon 799 milyar 4 milyon liraya ulaştı.

Temmuz 2023 döneminde sektörün dönem net karı 293 milyar 417 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı yüzde 18,70 seviyesinde gerçekleşti.

Ziraat Yatırım’ın hazırladığı rapora göre otomotiv ve havayolu en yüksek kâr artışı gözlenen sektörler arasında yer aldı. Gayrimenkul yatırım ortaklıklarında artan satış ve kira gelirleri dışında bazı şirketlerin gayrimenkullerini yeniden değerlemesi sektörde kâr artışını destekledi. Büyük bankalarda, komisyon gelirleri ile ticari kârda önemli oranda artışlar gözlendi. Toplam kâr artışına en büyük katkıyı Sabancı Holding ve Koç Holding’in kârlarındaki yükseliş yaptı. Otomotiv sektöründe ise Koç Grubu şirketlerinin güçlü kârları etkili oldu. 

Koç Holding’in ikinci çeyrek net dönem kârı 18,24 milyar TL’lik beklentinin üzerinde, 20,60 milyar TL olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı döneminde holdingin net dönem kârı 15,45 milyar TL olarak kaydedilmişti. Bu yılın ilk yarısında toplam net kâr ise 37,4 milyar TL oldu. Sabancı Holding de 10,7 milyar TL olan beklentilere karşın 13,3 milyar TL net dönem kârı elde etti. Holdingin net kârı geçen yılın ikinci çeyreğinde 8 milyar TL ve 2022 yılının tamamında 43,8 milyar TL seviyesindeydi. 

KÂRI YÜZDE 90 ARTTI 

Şirket bazında ikinci çeyrekte bir önceki yılın aynı dönemine göre kâr artışına en yüksek katkıyı Akbank sağladı. Banka, bu yılın ikinci çeyreğinde 17,2 milyar TL olan beklentinin üzerinde, 20,3 milyar TL net dönem kârı elde ettiğini açıkladı. Böylece, bankanın çeyrek bazda net kârı yüzde 90 ve yıllık bazda net kârı yüzde 55 arttı. Banka, 2022 yılının tamamında 60,02 milyar TL net kâr elde etmişti. 

Otomotiv sektöründe Ford Otosan ve Tofaş’ın toplam kâr artışına katkısı büyük oldu. Ford Otosan yılın ilk 6 ayında 12 milyar lira kâr elde etti. Geçen yılın aynı döneminde şirketin kârı 6 milyar 505 milyon 981 bin lira olmuştu. Böylece şirketin kârı yüzde 85 oranında artmış oldu. Tofaş da ikinci çeyrekte 4,94 milyar TL net kâr açıkladı. Geçen yıl aynı dönem 1,88 milyar TL net kâr açıklamıştı. 

VADEYİ DE SINIRLADILAR

Bankacılık sektörü kaynakları ihtiyaç kredisinde çoğunlukla 70 bin lira altı kullandırımların onaylandığını, bazı bankaların vadeleri de 9 ayda sınırlandırdığını belirtiyor. Politika faizi yüzde 8.5 iken, bankacılık sektöründe bir dizi sözlü ve yazısı makro ihtiyati tedbirle uygulanan sıkı para politikası kredi kanallarını kitlemiş durumda. TCMB’nin ise önümüzdeki ilk toplantı
tarihi olan 22 Haziran’da faiz artırımına gideceğine kesin gözüyle bakılırken, bankacılık sektörü kaynakları da sektörün faiz artırımında önce normalleşme adımlarını görmek istediklerini dile getirdi.

Mevduat yarışı tam gaz sürüyor

Bankacılık sektörü kredilerden frene basarken, makro ihtiyati önlemler nedeniyle hedefleri yakalamak için mevduat faizi yarışına hız verdi. 2 Haziran haftasında ortalamada yüzde 37.39’a ulaşan 3 aya kadar vadeli TL mevduat faizi, sektör kaynaklarına bazı bankalarda yüzde 50’lere kadar çıktı. Bankalar, TL mevduat oranında yüzde 60 ve yabancı para dönüşüm oranında hedeflerini tutturmak zorunda. Bu zorunluluk TL mevduat faizlerinde sert yükselişin sürmesine neden oluyor.

Ekonomi gazetesinden Şebnem Turhan’a konuşan bankacılık kaynakları, ihtiyaç kredisinde düzenlemelerden muaf olan 70 bin liranın üzerine çıkılmadığını, ticari kredilerin de bıçak gibi kesildiğini bildirdi. Bankacılar yine düzenlemelerden muaf olan KOBİ kredilerinde bile yavaşlamaya gittiklerini vurguladı.

Gazeteye konuşan bir kamu bankası kaynağı, son değişikliklerin arından ihtiyaç kredilerinde 70 bin sınırının konut kredilerindeyse 250 bin sınırının aşılmaması yönünde yazılı talimat geldiğini söyledi.

Merkez Bankası verilerine göre, mart ayının ilk haftasına, ihtiyaç kredilerinin ağırlıklı ortalama faizi, temmuzda gördüğü yüzde 35.41 oranındaki son bir yılın zirvesinden yüzde 25.47’e kadar gerilemişti. 10 Mart ile biten haftada yüzde 26.48 olan ortalama ihtiyaç kredisi faizi TCMB’nin faize ‘üst sınır’ getirmesi ile yeniden yükselişe geçti. İhtiyaç kredisi faizleri 17 Mart haftasında 3.8 puan artışla ortalama yüzde 30.35’e yükseldi ve 2002 Nisan ayından bu yana en hızlı tırmanışını kaydetti. Böylece faizde mevcut seviye, TCMB’nin belirlediği yüzde 18.56’lık üst sınırın yaklaşık yüzde 62 üzerine çıkmış oldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) haftalık verilerine göre, ihtiyaç kredileri hacmi ise 17 Mart ile biten hafta 2 milyar 79 milyon TL artışla 795 milyar TL’ye çıktı.

Ticari kredi finansmanını da kilitledi

Merkez Bankası’nın yaptığı düzenlemeye  göre, tüketici kredileri için yüzde 18.56 ile yüzde 20.62 arasında bileşik faiz uygulayan bankaların, oluşturdukları yeni kredinin yüzde 20’si değerinde lira cinsinden devlet tahvili alması gerekiyor. Bankalar krediler için daha yüksek bir faiz oranı uygularsa, almaları gereken devlet tahvili miktarı yarattıkları kredinin yüzde 90’ına eşit oluyor. Daha önce ticari kredi faizleri için uygulanan sınır bankaları ya ucuz faizle kredi vermeye ya da düşük faizle tahvil alıp yine riski artırarak kredi vermek arasında bir seçim yapmaya zorlamıştı. Bilançolarını riskle doldurmak istemeyen bankalar ticari kredilerde de frene basmıştı. (Sözcü)

Kararla; Ziraat Bankası ve iştiraklerinin ortaklığıyla 2,5 milyar TL sermayeli ‘Ziraat Dinamik Banka’ ismiyle bir dijital banka kurulmasına karar verildi.

Ayrıca, kurucu ortaklar Hardan Ayyed, Mohammed Noori Ayyed, Noor Ayyed, Vadeea Ayyed ve Vedat Ayyed tarafından 600 milyon TL kuruluş sermayeli ‘Asır Yatırım Bankası A.Ş.’ ismiyle bir banka kurulmasına izin verildi.

Öte yandan, Hayat Finans Katılım Bankası’na da faaliyet izni verildi.

“Banka bu kredinin benim kullandığımı ve ödeme yapmam gerektiğini söyledi”

Haberi olmadan hesabından kredi çekilen Mehmet Özen, “Özel bir plastik fabrikasından emekliyim. Daha evvel o fabrikada çalışırken açtığım ve şu anda kullanmadığım hesaptan hackleme yapılarak hesabıma girilip adıma para çekilmiş. 14 Aralık 2022’de kredi kullanımında bulunulmuş. Olayı 15 Aralık 2022’de fark ettim ve bankanın genel merkezini aradım. Şubeye giderek itiraz ve olayla ilgili suç duyurusunda bulundum. Şu an savcılık soruşturma devam ederken banka bu kredinin benim kullandığımı ve ödeme yapmam gerektiğini söylüyor. Aradan iki ay geçmesine rağmen noter aracılığıyla hemen ihtar çekilmiş, mağdurum” dedi.

“Hesabı kullanmıyordum”

Bu konuda bankanın da ihmali olduğunu düşünen Özen, “Hackleme yoluyla Türkiye’de birçok insanın mağdur olduğunu ve buna bir çözüm üretilmediğini görüyorum. Hesabı kullanmıyordum. 3 bin 500 TL emekli maaşımın aldığım bankadan paranın çekilmiş olması olayın başka bir boyutunu göstermektedir. Çünkü 3 bin 500 TL maaşı alan bir kişiye ödeme şansı olmadığı halde 9 bin 400 lira taksitli kredi veriliyor. Bu işleme onay verilmiş ve hackleme yapan kişi 6-7 aşamada parayı kendi hesabına atmış. Banka bu konuda herhangi bir adım atmamış. CİMER aracılığıyla olsun BDDK aracılığıyla olsun birkaç kez ilgili yerlerde müracaatlarda bulundum ama henüz bir sonuç alamadım. Hayatımda hiç kredi çekmedim, avans hesabı da kullanmadım. Bütün bunlar beni son derece yaralamıştır” diye konuştu.

488 MİLYAR LİRA KART BORCU

Aynı dönem vatandaşların bireysel kredi kartı borçları 488 milyar 132 milyon liraya çıktı. Bireysel kredi kartı borçlarının 249 milyar 378 milyon lirası taksitli, 238 milyar 754 milyon lirası taksitsiz borçlardan oluştu. Aynı dönemde taksitli ticari kredilerin tutarı 1 milyar 161 milyon lira azalarak 980 milyar 353 milyon liraya geriledi. Söz konusu dönemde bankaların toplam kredi hacmi ise 7 trilyon 886 milyar 922 milyon liradan 7 trilyon 908 milyar
192 milyon liraya çıktı.

Takipteki borçlar 30.8 milyar TL

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) verilerine göre 17 Şubat itibarıyla takibe düşen borçlar 30 milyar 855 milyon TL’ye çıktı. Bunun 23 milyar 83 milyon TL’lik kısmı tüketici kredilerinden oluştu. Takibe düşen tüketici kredisi borçları içinde en büyük payı 22 milyar 401 milyon TL ile ihtiyaç kredisi alırken, 555 milyon TL’si konut, 126 milyon TL’si ise taşıt kredilerinden oluştu. Bireysel kredi kartlarında takibe düşen borçlar ise bir haftada 20 milyon TL artarak 7 milyar 771 milyon TL’ye çıktı.

İşte BDDK tarfından verilen ve Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanan kararın tam metni:

“Kurul Başkanlığının 11.10.2022 tarihli gündem yazısı ekinde gönderilen 11.10.2022 tarih ve …. sayılı yazı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Bankaların İzne Tabi İşlemleri ile Dolaylı Pay Sahipliğine ilişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesi kapsamında alınan bilgi ve belgeler ve söz konusu bilgi ve belgelere yöneklik aynı maddenin ikinci fıkrasında verilen yetki çerçevesinde 5411 syaılı Bankacılık Kanununun (Kanun)7 nci ve 8 inci maddeleri kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde kanunun 6 ncı maddesi uyarınca kurucu ortaklar Ali Ercan, Bien Finans Faktoring AŞ, Gezinomi Seyahat Turizm Ticaret AŞ, Allbatross Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı AŞ ve Q Yatırım Holding AŞ tarafından Türkiye’de 500 milyon TL kuruluş sermayeli “Q Yatırım Bankası A.Ş.” unvanlı bir yatırım bankası kruulmasına izin verilmesine karar verilmiştir.”

FAİZİNİ DE ÖDÜYOR

Bankacılık uzmanı, ekonomist Erol Taşdelen konuya ilişkin değerlendirmesinde vadesiz hesaplarda blokede kalan kredi tutarı için de faiz ödendiğine dikkat çekerek, “Firma bu yüzde 25’lik kısım için faiz yanında komisyon da ödeyecek; üstelik vadesiz hesapta bloke edileceği için faiz getirisi de olmayacak. Yani faizi ödenen kredi bankada faizsiz mevduatta blokede tutuluyor” dedi.  Bu tür bir uygulamanın etik olmadığı gibi yasal dayanağının da olmadığını belirten Taşdelen, Merkez Bankası’nın düzenlemelerinden sonra bankaların kendi aksiyon planlarını yürürlüğe koyduklarını, ‘daha az krediyi daha kârlı nasıl satarım’ arayışıyla yeni yöntemlere başvurduklarını dile getirdi.

Sistem nasıl işliyor?

1- Örneğin, bir ticari işletme 10 milyon TL rotatif veya 3-6 ay spot kredi kullanmak için bankaya başvuruyor.

2- Banka şirketten kredinin yüzde 25’lik kısmını vadesiz mevduatta bloke etmesini istiyor.

3- Şirketin bunu onaylaması halinde kredi kullandırılıyor. Ayrıca bloke edilen kredi tutarı için de faiz ödeniyor.

4- Yani 10 milyon TL’lik kredinin 2.5 milyon TL’si vadesiz banka hesabında kredi kapanana kadar tutuluyor.