Çayın fiyatına yapılan zammı Tekel Bayileri Yardımlaşma Derneği Başkanı Erol Dündar sosyal medya hesabından duyurdu. Dündar X hesabından yaptığı paylaşımda; “7 EYLÜL 2024 TARİHİ İTİBARİYLE ÇAYKUR ÇAY GRUBUNA %18 #ZamGeldi” ifadelerine yer verdi.

7 EYLÜL 2024 TARİHİ İTİBARİYLE ÇAYKUR ÇAY GRUBUNA %18 #ZamGeldi pic.twitter.com/EuweQDgW89

— EROL DÜNDAR () (TBYD BAŞKANI) (@DundarErol_) September 7, 2024

Çaya 8 Haziran’da yüzde 43-45 aralığında, 14 Temmuz’da yüzde 9,8 oranında ve 15 Ağustos’ta yüzde 5 oranında zam yapan Çaykur, bu sabah itibarıyla yüzde 15 oranında bir zam daha yaptı.

Sozcu.com.tr’ye konuşan sektör kaynakları, bu ay itibarıyla yüzde 10 oranında zam beklediklerini, söz konusu zammın ise beklentilerini aştığını aktardı.

SEÇİMLERDEN ÖNCE 10 AY BOYUNCA ZAM YAPILMADI

Çaykur’un en çok tüketilen markası Tiryaki’nin kilogram perakende fiyatı, haziran başında yapılan zam sonrası 97,8 TL’den 141,5 TL’ye çıkmıştı. Bu ürünün fiyatı bugünkü son zamla birlikte 187,1 TL’ye çıkmış oldu.

Böylece seçimlerden önce 10 ay boyunca yeni zamma gitmeyen Çaykur, seçimlerden sonraki 3 ayda dört kez zam yaparak çay fiyatlarında yüzde 90’ın üzerinde artış yapmış oldu.

Çay fiyatlarına 2022 Mayıs’ta yüzde 43 zam yapan Çaykur, 2022 Temmuz’da da iki ayrı zamma gitmişti. Böylece çaya o dönem toplam yüzde 61’i aşan oranda zam gelmişti.

Çaykur bu tarihlerden itibaren 14 mayıs 2023 seçimlerini bitene kadar ise herhangi bir zam yapmadı.

SENE SONUNA KADAR HER AY YÜZDE 10 ZAM BEKLENİYOR

Kaynakların aktardığına göre zammın nedeni ise, akaryakıt fiyatları başta olmak üzere artan maliyetler.

Bir sektör temsilcisi, “Zam yapılmasaydı hem Çaykur hem özel sektör zarar edecekti. Seçimlere kadar hiç zam yapılmaması piyasayı zora soktu. Artan maliyetler nedeniyle zarar edilmemesi için sene sonuna kadar her ay yüzde 10’luk zam beklentisi hakim” diye konuştu.
#

8 Haziran’da yüzde 43-45 aralığında, 14 Temmuz’da yüzde 9,8 oranında çaya zam yapan Çaykur, bugün itibarıyla yüzde 5 oranında bir zam daha yaptı.

Sozcu.com.tr’ye konuşan Çay Sanayicisi İş Adamları (ÇAYSİAD) yetkilileri eylül ayının başında yüzde 10 olarak bekledikleri zammın yüzde 5 olarak daha erken açıklandığını söyledi.

Yetkililer artan maliyetler ve enflasyon oranı göz önüne alındığında yapılan zammı makul bulduklarını ifade ettiler.

HER AY YENİ ZAM BEKLENİYOR

ÇAYSİAD yetkilileri, maliyetler böyle devam ettiği sürece her ay yüzde 5’lik yeni zamlar öngördüklerini belirttiler.

Yetkililer, artan girdi maliyetleri nedeniyle her geçen gün daha da zorlaşan yaş çay üretiminde, üreticinin eline geçen rakamın düşmemesi için perakende satılan kuru çaya yeni zamlar beklediklerini ifade ediyor.

Diğer bir yandan bayiler stoklu çalıştığından bir müddet daha eski fiyattan satışların sürmesi bekleniyor.

ALIM FİYATI ÜRETİCİNİN BEKLENTİSİNİ KARŞILAMAMIŞTI

3 Mayıs’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 11 lira 30 kuruş olarak açıklanan yaş çay fiyatı üreticinin beklentisini karşılamamıştı.

Çay Üreticileri Meclisi, 2023 yılı yaş çay taban fiyatının destekleme bedeli ile birlikte 18 TL olması gerektiğini söylemişti.

2023 ürünü yaş çay alım fiyatının yüzde 64 artışla destek primi dahil kilogramda 11.30 TL olarak açıklanmasının ardından Çaykur, kuru çay fiyatlarında artışa gitti.

Çaykur, çaya ortalama yüzde 43 oranında zam yaparken, yeni fiyat listeleri toptan satış yapan şirketlere gönderildi.

Çaykur’un en çok tüketilen iki çay markası Tiryaki ve Rize Turist olarak biliniyor.

Ocak 2023’te yayınlanan eski listede 1 kilogramlık Rize Turist çayının tavsiye edilen perakende satış fiyatı 97.81 TL iken bugün şirketlere gönderilen yeni listede aynı çayın fiyatı 141.54 TL olarak belirlendi. Böylece Rize Turist çayı yüzde 44.7 zamlandı.

Eski listede 1 kilogramlık Tiryaki çayının tavsiye edilen perakende satış fiyatı 95.95 TL iken yeni listede aynı çayın fiyatı 138.38 TL’ye çıktı. Böylece Tiryaki marka çayın fiyatı da yüzde 44.2 zamlandı.

Çaykur’un tüm kategorilerindeki çaylara yapılan zamların ortalaması ise yüzde 43’e tekabül ediyor.

TÜİK Mayıs ayı verilerine göre çay ve diğer demlendirilen içecek çeşitleri grubu aylık bazda yüzde 1.48 artarken, yıllık bazda yüzde 47.25 yükseldi.

Haziran ayında gelen bu zammın etkisi Temmuz ayı enflasyon rakamlarında görülecek.

Hatırlanacağı üzere seçim sürecinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 3 Mayıs tarihinde Rize’de gerçekleştirdiği mitingde yaş çay alım fiyatını açıklamıştı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Biliyorsunuz, geçtiğimiz yıl destek ödemesi ile birlikte yaş çaya kilo başına 7 lira alım vermiştik. Bu yıl için destek ödemesi ile birlikte yaş çay alım fiyatını kilo başına yüzde 64 arttırarak 11 lira 30 kuruşa çıkartıyoruz” açıklamasında bulunmuştu.

Yaş çaya yapılan yüzde 64’lük zammın ardından Bloomberg HT’de yayınlanan Akıllı Tarım programında çay sektörüne yönelik değerlendirmelerde bulunan ÇAYSİAD Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Yılmaz Kar, “Şu an raflardaki çayın fiyatı 2023 üretim fiyatının çok altında. Raflarda çaya zam eli kulağında…” diye konuşmuştu.

Sektör paydaşları, Çaykur’un önümüzdeki aylarda çaya yeniden yüzde 10-15 oranında bir zam daha yapabileceğini iddia ediyor.