KADINLAR ERKEKLERDEN DAHA UZUN YAŞIYOR

Hayat Tabloları sonuçlarına göre doğuşta beklenen yaşam süresi 2022-2024 döneminde Türkiye geneli için 78,1 yıl iken kadınlarda 80,7 yıl, erkeklerde 75,5 yıl oldu. Genel olarak kadınların erkeklerden daha uzun yaşadığı ve doğuşta beklenen yaşam süresi farkının 5,2 yıl olduğu görüldü.

Belirli bir yaştaki kişinin günlük hayattaki faaliyetlerini sınırlandıracak bir sağlık sorunu olmadan yaşaması beklenen yıl sayısını ifade eden sağlıklı yaşam süresi, 2022-2024 döneminde sıfır yaşında bulunan bir kişi için Türkiye genelinde 57,6 yıl iken kadınlarda 56,3 yıl, erkeklerde 58,9 yıl oldu. Buna göre, erkeklerin doğuşta sağlıklı yaşam süresinin kadınlardan 2,6 yıl daha uzun olduğu görüldü.

ORTALAMA EĞİTİM SÜRESİ KADINLARDA 8,8 YIL

Ulusal Eğitim İstatistiklerine göre 25 yaş ve üzeri nüfusun ortalama eğitim süresinin yıllara göre arttığı görüldü. Türkiye geneli için 25 yaş ve üzeri nüfusun ortalama eğitim süresi 2011 yılında 7,3 yıl, kadınlarda 6,4 yıl, erkeklerde 8,3 yıl iken, 2024 yılında Türkiye genelinde 9,5 yıl, kadınlarda 8,8 yıl, erkeklerde 10,2 yıl oldu.

Ulusal Eğitim İstatistiklerine göre en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki nüfusun toplam nüfus içindeki oranının 2008-2024 yılları arasında arttığı görüldü. En az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki bireylerin toplam nüfus içindeki oranı, 2008 yılında %75,1 iken 2024 yılında %92,6 oldu.

Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2008 yılında en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki kadınların oranı %67,5, erkeklerin oranı %82,8 iken, bu oran 2024 yılında kadınlarda %88,3, erkeklerde ise %97,0 oldu.

YÜKSEKÖĞRETİM MEZUNU KADINLARIN İŞGÜCÜ ORANI YÜZDE 68

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre 2024 yılında 15 ve daha yukarı yaştaki nüfusun işgücüne katılma oranının %54,2 olduğu görüldü. Bu oran kadınlarda %36,8, erkeklerde ise %72,0 oldu.

İşgücüne katılma oranı eğitim durumuna göre incelendiğinde, kadınların eğitim seviyesi yükseldikçe işgücüne daha fazla katıldıkları görüldü. Okuryazar olmayan kadınların işgücüne katılma oranı %14,6, lise altı eğitimli kadınların işgücüne katılma oranı %27,5, lise mezunu kadınların işgücüne katılma oranı %38,5, mesleki veya teknik lise mezunu kadınların işgücüne katılma oranı %43,8 iken, yükseköğretim mezunu kadınların işgücüne katılma oranı %68,7 oldu.

KADINLARIN İSTİHDAM ORANI ERKEKLERİN YARISINDAN DAHA AZ

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre 2024 yılında 15 ve daha yukarı yaştaki nüfusun istihdam oranının %49,5 olduğu görüldü. Bu oran kadınlarda %32,5, erkeklerde ise %66,9 oldu.

KADINLARIN EĞİTİM SEVİYESİ EŞLERİNDEN DAHA YÜKSEK

ADNKS sonuçlarına göre resmi evliliklerde eşler arasındaki eğitim farkı incelendiğinde, 2024 yılında kadınların %38,3’ünün kendilerinden daha yüksek eğitimli erkeklerle evli olduğu görüldü. Eşlerinden daha yüksek eğitimli olan kadınların oranının %17,0, eğitim seviyeleri aynı olan eşlerin oranının ise %43,3 olduğu görüldü.

KADINLARIN YÜZDE 30’U YOKSUL

Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistiklerine göre yaş gruplarına göre yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olanların oranına bakıldığında, 2025 yılında toplam nüfusun %27,9’unun risk altında olduğu, bu oranın kadınlarda %30,1 iken erkeklerde %25,6 olduğu görüldü. Aynı oranlara 18-64 yaş grubu için bakıldığında, yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunan kadınların oranı %28,4, erkeklerin oranı %21,8 olarak görüldü.

KADINLAR EN FAZLA PSİKOLOJİK ŞİDDETE UĞRUYOR

Türkiye Kadına Yönelik Şiddet Araştırması sonuçlarına göre yaşamının herhangi bir döneminde şiddete maruz kalmış kadınların %28,2’sinin psikolojik şiddete, %18,3’ünün ekonomik şiddete, %12,8’inin fiziksel şiddete, %10,9’unun ısrarlı takibe, %8,3’ünün dijital şiddete ve %5,4’ünün cinsel şiddete uğradığı görüldü.

Tamamlanan eğitim seviyesi ve şiddet türüne göre şiddete maruz kalmış kadınların oranı incelendiğinde, eğitim seviyesi yükseldikçe ekonomik şiddet azalırken ısrarlı takip ve dijital şiddetin arttığı görüldü. Ekonomik şiddet, bir okul bitirmeyen kadınlar için %31,8 iken yükseköğretim mezunlarında %8,9 oldu. Israrlı takip ise yükseköğretim mezunu kadınlar için %16,1 iken bir okul bitirmeyen kadınlar için %5,3 oldu. Dijital şiddet, yükseköğretim mezunu kadınlar için %13,4 iken bir okul bitirmeyen kadınlar için %2,2 oldu.

Yaşamının herhangi bir döneminde şiddete maruz kalmış kadınların %39,5 ile en fazla eş/eski eş/birlikte olduğu kişiler tarafından şiddete uğradığı görüldü. Fiziksel, psikolojik ve cinsel şiddete maruz kalmış kadınların sırasıyla %56,0, %42,0 ve %38,3 oranları ile en fazla eş/eski eş/birlikte olduğu kişiler tarafından şiddete uğradığı görüldü. Ekonomik şiddete maruz kalmış kadınların %66,5 ile en fazla ailelerinden biri tarafından şiddete uğradığı görüldü. Israrlı takip ve dijital şiddete maruz kalmış kadınların sırasıyla %39,6 ve %62,3 oranları ile en fazla yabancı biri tarafından şiddete uğradığı görüldü.

İŞTEN ATMALARIN İLK HEDEFİ KADINLAR OLUYOR

Gebze İşçilerin Birliği Derneği’nin düzenlediği basın açıklamasında şu ifadeler yer aldı: “Kapitalizmin krizi derinleşirken, ekonomik kriz tüm işçileri doğrudan etkilese de işten atmaların ve düşük ücretlerin ilk hedefi biz kadın işçiler oluyor. Çalışma hayatından öncelikle dışlanarak, evdeki “büyük sorumluluklarımızın” başına geri gönderilen, bu sorumluluklar sırtımızda iken esnek ve güvencesiz çalışma koşullarına zorlanan yine bizleriz. Bir şiddet biçimi olan taciz ve mobbing uygulamaları ise çalışma yaşamında ‘olağan’ hale gelmiş durumda. Kadın işçiler, iş yerlerinde de şiddetin türlü biçimleriyle karşı karşıya kalıyorlar. Kadın cinayetlerini aydınlatmak için etkin bir çaba sarf etmek bir yana, iktidar kadınları baskı altında tutmak, sindirmek ve itaatkâr hale getirmek amacıyla kadın düşmanı politikaları tırmandırıyor. Kadınların ev içinde karşı karşıya kaldığı her türlü şiddet ise ‘ailenin kutsallığı’ söylemiyle görünmez kılınmaya çalışılıyor.

TEPEDEN TIRNAĞA ÇÜRÜMÜŞ BİR DÜZEN

Bu tepeden tırnağa çürümüş düzende biz işçi ve emekçi kadınların canının bir değeri yok, emeği ise sudan ucuz. Fakat böyle bir yaşam bizim kaderimiz değildir.

Üzerinizde iş önlükleri/Halay çeken hallerinizdi/Bir fotoğraf karesinde kalan/Hatıralarda yok/Kimin doğum günüydü/En son kutlanan/Ama 6 kadın ve çocuktu/Aynı gün uğurlanan/Dilovası/Dün kanser ovası/Bugün yangınlar ortası

DİLOVASI AÇIK BİR İHMALİN SONUCU

Dilovası’nda parfüm dolum işlemi yapılan binada yaşanan patlama sonucundan 7 işçi kardeşimiz aramızdan koparıldı. Açık bir ihmalin ve denetimsizliğin, kayıt dışı ve güvencesizliğin resmiydi küle dönmüş bedenler. Dilovası’ndan on gün önce de Gebze’de metro inşaatının dibinde bir bina çöktü. Yine göz göre göre yapılan ihmaller zincirinin sonucunda bir ailenin yaşamı betonların altında son buldu.

GEBZE’DE GREVLER VE DİRENİŞLER EKSİK OLMAZ

Dilovası’ndaki işçi katliamında yaşamını yitiren kadın ve çocuk işçilere atfettiğimiz 25 Kasım’da onların şahsında iş cinayetlerinde yaşamları son bulan tüm işçilere güvencesiz ve kayıt dışı çalışmaya, ücretli kölelik düzenine karşı mücadelemizi büyüteceğimizin sözünü veriyoruz!

Gebze ölüm ve sömürü düzeninin en karanlık yüzlerinden biri olduğu gibi, bu düzene karşı başkaldırının da en önde gelen adreslerindendir. Gebze’de grevler, direnişler, işgaller eksik olmaz. Kadın işçilerin yoğun olduğu ve bir ayı aşkındır grevde olan Smart Solar işçileri başta olmak üzere mücadeleyi büyüten tüm kadın işçi ve emekçilerden güç alıyoruz.

SESİMİZİ VE GÜCÜMÜZÜ BİRLEŞTİRİNCE KAZANACAĞIZ

Smart’ta, Şık Makas’ta, Tpi’da, Temel Conta’da, Diegel’de, Hödlmayr’da ve daha nice sanayi havzasında işçiler direnişte, eylemde! Kısa bir süre önce Gebze’de süren kadın cinayeti davalarından biri olan eski Migros direnişçisi Gülhan Esen’in mahkemesi katili ağırlaştırılmış müebbet aldı. Sesimizi de gücümüzü de birleştirdiğimizde mutlaka ama mutlaka kazanacağız!

Diktatörlük zamanıydı/Dominik Cumuriyeti’nde/Mirabel Kardeşler’in mücadelesi yükseldiğinde/1960 yılının 25 Kasımı’ydı/Bir orman ortasında/Üç kelebek havalandığında

25 KASIM BİR UYANIŞIN SİMGESİ

25 Kasım sadece bir tarih değil bir direnişin, bir cesaretin ve bir uyanışın simgesi… 25 Kasım; yalnızca bir takvim günü değil artık kadınların susmadığı, sessizliğin zincirlerini kırdığı bir gün… Bugünü yaratan mücadele yıllar önce Dominik Cumhuriyeti’nde başladı. Patria, Minerva ve Maria Mirabel kardeşler, diktatörlüğe karşı verilen mücadelenin en önünde yer alan ve direnişte simgeleşen üç kız kardeştir. ‘Kelebekler’ diye anılmışlardır.

ÜÇ KADIN, ÖZGÜRLÜĞÜN VE EŞİTLİĞİN SEMBOLÜ

Ülkelerinde baskı rejimine karşı çıktıkları için susturulmak istendiler. Ama onların susturulmak istenen sesleri bugün milyonlarca kadının kalbinde ve bilincinde yankılanıyor. Çünkü onlar sadece üç kadın değildi. Özgürlüğün ve eşitliğin sembolüydüler… Mirabel Kardeşler bir adım, bir cesaret, bir haykırış ile başlayan mücadelenin kararlı ve ısrarlı olunduğunda nasıl da tarihi değiştirebileceğini bizlere göstermiştir. Mirabel Kardeşler’in cesaretini kuşanıyoruz ve diyoruz ki: Artık susmuyoruz! Artık korkmuyoruz! Artık bu düzenin efendilerine itaat etmiyoruz!”

25 KASIM POZİTİF YÜKÜMLÜLÜKLERİN HATIRLANDIĞI GÜNDÜR

Kocaeli Barosu’nun basın açıklamasında şu ifadeler yer aldı: “Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Mirabal Kardeşler’in ölüm yıldönümü olan 25 Kasım gününü, 1999 yılında, Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü olarak ilân etmiştir. 25 Kasım tüm dünyada, kadınlara yönelik şiddete karşı yükselen ortak sesin günüdür. Bugün, bir anma değil, her geçen gün artan şiddetin, görmezden gelinen eşitsizliklerin ve kadınların yaşam haklarına ilişkin, pozitif yükümlülüklerin hatırlatıldığı gündür.

KADIN CİNAYETİ, YAŞAM HAKKININ KORUNAMADIĞININ GÖSTERGESİDİR

Şiddeti önleyecek tedbirlerin alınmaması sebebiyle, Türkiye’de kadınlara yönelik şiddet, münferit olaylardan ibaret bir silsile olmanın ötesine geçerek; bir olgu hâline gelmiştir. Eşitsizlik ve cezasızlık ise şiddete eşlik eden, diğer olgusal gerçekliklerdir.

Kadınlar; evlerinde, işyerlerinde, okulda, sokakta, adliye koridorlarında şiddete uğramakta; koruma kararları çoğu zaman kâğıt üzerinde kalmakta, adalet gecikmekte ya da hiç gelmemektedir. Her bir kadın cinayeti, devletin yaşam hakkını koruma ve önleme pozitif yükümlülüğünü yerine getiremediğinin, acı bir göstergesidir.

6284 sayılı Kanunun eksiksiz ve etkin biçimde uygulanması, kolluk ve yargı mercilerinin görevlerini toplumsal cinsiyet eşitliği perspektifiyle yerine getirmeleri, ulusal ve uluslararası normlarla güvence altına alınmış sorumluluklardır. Şiddetin ulaştığı boyut, bu sorumlulukların yerine getirilmemesinin yanı sıra, İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararının yarattığı koruma boşluğunun da en somut göstergesidir.

ŞİDDET ÖNLENEBİLİR BİR OLGUDUR

Oysa biliyoruz ki, şiddet önlenebilir bir olgudur. Bunun için pozitif yükümlülüklerin yerine getirilmesi, eşitlikçi politikaların hayata geçirilmesi ve kadınların yaşam haklarının vazgeçilmez, mutlak bir değer olarak görülmesi gerekir. Tüm kadınların ve kız çocuklarının adalete, korunmaya ve destek mekanizmalarına erişiminin güvence altına alınması zorunludur. Bu nedenle şiddetle mücadele politikalarının erişilebilir ve kapsayıcı olması, ulusal mevzuatın ve uluslararası sözleşmelerin gereğidir.

KADINA YÖNELİK ŞİDDET KAMUSAL SORUMLULUĞUN KONUSUDUR

Kadına yönelik şiddetle mücadele, yalnızca kadınların değil, tüm toplumun adalet, eşitlik ve demokrasi sınavıdır. KOCAELİ BAROSU olarak bir kez daha yineliyoruz: Kadına yönelik şiddet, özel alanın değil, kamusal sorumluluğun konusudur. Devletin tüm kurumları, yargı organları ve karar vericileri kadınların yaşam hakkını güvence altına almakla yükümlüdür. Bir kez daha haykırıyoruz: Kadınlara yönelik şiddet önlenebilir. Yaşam hakkını korumak, ertelenemez pozitif bir yükümlülüktür. Yaşam hakkı kutsaldır, eşitlik vazgeçilmezdir, adalet geciktirilemez bir sorumluluktur.”

KENT, BİLİM ve AKILLA YÖNETİLİYOR
Kocaeli’nin yerel yönetim politikalarına bilimsel katkı sağlayacak olan Kent Bilim Programı, toplum yararına odaklanan projeleri desteklemeyi amaçlıyor. Türkiye genelinde öğrenim gören veya görev yapan akademisyenlerin, yüksek lisans ve doktora tezleri ile akademik makaleleriyle başvuru yapabileceği bu programda tez ve makale çalışmasının Kocaeli’nin ihtiyaçlarına çözüm önerisi sunması şartı aranıyor.

KİMLERE DESTEK VERİLECEK?
Toplam 2 milyon 900 bin TL bütçe ayrılan program kapsamında 10 doktora öğrencisi, 20 yüksek lisans öğrencisi ve 30 makale araştırmacısına destek verilecek. Destek süresi doktora tezleri için 3 yıl, yüksek lisans tezleri için 1 yıl, makale çalışmaları için ise 6 ay olarak belirlendi. Programa başvurabilmek için araştırmacıların, Türkiye’deki bir üniversitede kayıtlı olması veya ilgili bir akademik kurumda görev yapması gerekiyor. Destek alabilmek için yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin tez konularının 2025-2026 güz dönemi itibarıyla onaylanmış ve yazım aşamasına geçmiş olması şartı aranıyor. Makale desteğine ise üniversitelerde görev yapan akademik personel başvurabilecek.

BAŞVURULAR 6 EKİM’DE BAŞLAYACAK
6 Ekim’de başlayacak olan başvurular 14 Kasım’da sona erecek. Tüm başvurular, programın dijital platformu olan https://www.kentbilim.com web adresi üzerinden online olarak yapılacak. Adayların, web sitesi üzerinden üyelik oluşturduktan sonra başvuru formunu doldurmaları ve gerekli belgeleri yüklemeleri gerekiyor. Kent Bilim Lisansüstü Araştırma Desteği Programı, Kocaeli’nin sosyal, kültürel, çevresel ve ekonomik gelişimine bilimsel katkı sağlamayı amaçlarken, aynı zamanda genç araştırmacıların kent odaklı çalışmalarını destekleyerek yerel politika üretiminde akademik bilgi birikiminden faydalanılmasını sağlayacak. Detaylı bilgilere ve başvuru rehberine Kent Bilim internet sitesi üzerinden ulaşılabilecek.

BASKI YAPILIYORDU İDDİASI

Kocaeli’de D 100 Karayolu üzerinde voleybol eğitimi veren ve Voleybol Bölgesel Lig şampiyonluğu bulunan Nicomedia Akademi Spor Kulübü, 2 yıldır Cebir Koleji Spor Salonu’nda çalışmalarına devam ediyordu. Salon yönetimi tarafından geçtiğimiz yazdan beri kulüp oyuncularının şort giymesi nedeniyle baskı uygulandığı iddia edildi.

SALONDAN ÇIKARILDILAR

Nicomedia Akademi Spor Kulübü Başkanı Kamil Çavdar, Bağımsız Kocaeli’ye yaptığı açıklamada Cebir Koleji Spor Salonu’ndan sözleşmelerinin bitmesine bir ay kala çıkarıldıklarını söyledi. Öğrencilerin şort giymesi nedeniyle salondan çıkarıldıklarını belirten Başkan Çavdar, durumu Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne ve İzmit Belediyesi’ne ilettiklerini de açıkladı.

“YAPILAN İŞ HARAMDIR”

Kulüp Başkanı Kamil Çavdar’ın gazetemize yaptığı açıklama şöyle: “Biz iki yıldır Cebir Koleji Spor Salonu’nda çalışmalarımıza devam ediyorduk. Ancak, geçen yazdan beri kızların şort giymemesi için baskılar yapıldı. Yapılan işin ve toplanan paranın haram olduğu söylendi. Sözleşmemiz ekim ayında bitmesine rağmen salondan çıkarıldık. Bizi salondan çıkarınca sosyal medyadan tepki göstermeye başladık, dünden itibaren çok sayıda paylaşımlar yapıldı. Tepki gördüklerinde bundan vazgeçeceklerini düşündük ama olmadı. Bu durumu kabul ettiler.

BÜYÜKŞEHİR SALON VERDİ

İzmit Belediyesi ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ile yaşananlardan sonra görüştük, kendilerine durumu anlattık. İzmit Belediyesi, ellerinde sadece bir salon olduğunu ve bunun da dolduğunu belirtti. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi de sadece A Takım için salon tahsis etti fakat amatör sporcularımız için bir çözüm sağlayamadık.

SPORCULARIMIZA BURS VERDİK

Biz birçok başarı elde ettik. Ama bunun yanında sosyal kampanyalar düzenledik, sporcularımıza burs desteği sağladık. İstanbul’dan 3 hoca geldi ve onlar seminer verdi. Bu seminerden herhangi bir ücret almadık.

KADIN VE ERKEKLERİN DEPOYA GİRMESİNE İZİN VERİLMİYORDU

Yaşadıklarımız sonrasında çok zor durumda kaldık. Olayları defalarca anlattığımız için artık yorulduk. Çok zor bir süreç yaşadık, hala da yaşıyoruz. Üniversitede okuyan öğrenci hocalarımız vardı. Öyle ki, onların aynı anda depoya bile girmelerini istemiyorlardı.”

SKANDAL DAVETİYE

Kadına şiddet, taciz ve cinayetler devam ederken, sosyal medyaya yansıyan görüntüler “Bu kadarına da pes” dedirtti. İki farklı basılan düğün davetiyesinde damatların ismi yer alırken, kadınların ismi ise kaldırıldı ve yerine “Zevce” ifadesi kullanıldı. İki düğünden birisinin Kocaeli’de gerçekleştiği görülürken, söz konusu düğünde kadın ve erkeklerin girişi de ayrıldı.

EYÜPOĞLU CAMİ’DE YAPTILAR

Darıca’da 22 Eylül 2024 tarihindeki gerçekleştirilen düğün için davetiye basıldı. “Düğünümüze davetlisiniz” başlığıyla basılan davetiyede damadın ismi yazılırken, kadının ismi kaldırıldı ve yerine “Zevce” ifadesi kullanıldı. Kadınların ve erkeklerin girişinin de ayrıldığı tören için adres olarak da Eyüpoğlu Camii gösterildi.

DAVETİYE AYET VE HADİS YER ALDI

Kocaeli’deki olayın yanı sıra bir başka davetiyede de aynı skandal yaşandı. Yeri ve zamanı bilinmeyen düğün davetiyesine damadın ismi yazılmasına rağmen kadının ismi yerine “Zevce” ifadesi kullanıldı. Düğün davetiyesinde Kuranı Kerim’den ayete ve Hz. Muhammed’in hadisine yer verildi. Düğün davetiyelerine sosyal medyadan tepki yükseldi.

“KADINLARIN DİJİTAL TEKNOLOJİYİ ÜRETİCİSİ OLMALI”

Sempozyuma konuşmacı olarak katılan Prof. Dr. Esra Yazıcı, kadınların dijital dünyada daha güçlü bir şekilde yer alması gerektiğini vurgulayarak, “Kadınların giderek daha iyi haklara kavuşması, dijital teknolojiyi sadece tüketmekle kalmayıp üretmesi de büyük önem taşıyor. Bugün bu konulara ışık tutuyoruz. Tüm kadınların Kadınlar Günü’nü kutluyor, mutlu ve eşit bir gelecek diliyorum” dedi.

“ÜNİVERSİTEMİZDEKİ KADIN AKADEMİSYEN ORTALAMASI YÜZDE 70”

KOSTÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Yurdanur Dikmen ise üniversitede kadın öğrencilerin oranının yüzde 60 olduğunu, akademik kadroda ise bu oranın yüzde 70’e ulaştığını belirtti. Dikmen, “Üniversite olarak 8 Mart Dünya kadınlar Günü’nde teknoloji ve dijital dönüşüm temalı bir sempozyum düzenledik. 8 Mart Dünya Kadınlar Günü aslında çok önemli bir simge olarak karşımıza çıkıyor. 8 Mart Dünya Kadınlar Günü, aslında sadece bir kutlamadan ibaret değil. Sempozyumun amacı, biraz daha kadın açısından teknolojik ve dijitallere süreçlerine bakabilmekti. Dolayısıyla aslında buradaki en önemli amaçlarından bir tanesi toplumsal cinsiyet eşitliğini desteklemek ve bununla birlikte özellikle teknolojik dönüşümde kadınların daha aktif ve daha lider rolde olmalarını vurgulamak. Bu farkındalığı toplumda oluşturmak amacıyla böyle bir sempozyum düzenlemeye karar verdik. Hangi coğrafyada, hangi etnik kökene sahip olursa olsun bütün kadınlarımız eşit haklarda olduğu bir dünyada tüm kadınların Kadınlar Günü’nü en içten dilekle kutluyorum” ifadelerini kullandı.

“KADIN VE AİLE BİZİM İÇİN ÇOK KIYMETLİ”

Belediye Başkanı M. Yasin Özlü’nün açılış konuşmasıyla başlayan programda ailede ve toplumda kadının önemi konuşuldu. Başiskele’de KALE markasıyla kadın ve aile çalışmalarından bahsederek kadına pozitif ayrımcılık yaptıklarını belirten Başkan Özlü, toplumu yoğuran kadınların ve toplumu oluşturan ailelerin kendileri için çok kıymetli olduğunu söyleyerek kadınları her alanda maddi ve manevi olarak desteklemeye devam edeceklerini ifade etti.  Başkan Özlü’nün ardından sahneye çıkan Eğitimci Yazar Merve Gülcemal, “Ailenin Kalbi Kadın” konulu söyleşisinde katılımcılara çok önemli bilgiler aktararak kadının ailedeki yeri ve önemini anlattı.

“KADINLARI YOK SAYANLARA SESİMİZİ YÜKSELTİYORUZ”

Kocaeli Kadın Platformu tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer aldı: “8 Mart 1857’de New Yorklu 40.000 kadın dokuma işçisinin eşit işe eşit ücret talebi ile başlattıkları grev sırasında polisin müdahalesi ile çıkan yangında 129 kadın hayatını kaybetti. Bu sebeple 8 Mart kadın mücadele tarihinin simge günlerinden biri haline geldi. Yıllardır olduğu gibi bu yılda aynı kararlılıkla ataerkiye ve kapitalizme karşı New Yorklu kadınlardan devraldığımız isyanımızla sokakları ve meydanları dolduruyoruz.8 Mart Kadınların Uluslararası Birlik, Mücadele ve Dayanışma Günü’nde yaşam hakkımıza, eşitlik ve özgürlüğümüze sahip çıkıyor ve mücadelemizi büyütüyoruz.

Kadın mücadelesinin sembolü olan 8 Martlarda toplumsal, ekonomik ve siyasi alanlarda mücadeleyle kazandığımız hakları kutluyor, otoriterliğe, emek sömürüsüne, savaşlara, yoksulluğa, eşitsizliklere, adaletsizliğe ve kadınları yok sayanlara karşı sesimizi yükseltiyoruz.

‘SİYASİ İKTİDAR, KADIN CİNYATLERİNDEN SORUMLUDUR’

Faşist iktidarların hepsinde olduğu gibi AKP İktidarı da 2002 yılından itibaren kadın düşmanı politikaları ile kadınların mücadele ile elde ettiği kazanımlara saldırmaktadır. Her gün bir kadın cinayetinin gerçekleştiği ülkede kadına yönelik şiddetin önlenmesi açısından son derece önemli olan İstanbul Sözleşmesi’nden hukuksuzca çekilmesi kadın cinayetlerinin politik olduğunun kanıtı niteliğindedir. Kadın cinayetlerinin önlenmesi için yeterli adımların atılmadığı, şiddet faillerinin cezasız kaldığı ve kadınların korunmasına yönelik yasaların etkili bir şekilde uygulanmadığı ülkemizde siyasi iktidar bu cinayetlerden birinci derecede sorumludur.

GEÇMİŞTEN BUGÜNE MÜCADELE EDEREK, ÖRGÜTLENEREK, DİRENEREK ve DAYANIŞARAK DÜNYAYI DEĞİŞTİRİYORUZ: BİZİ EVLE, SAVAŞLA, YOKSULLUKLA VE BASKIYLA KUŞATMAYA ÇALIŞAN ERKEK EGEMEN SİSTEMİN GETİRDİĞİ EŞİTSİZLİĞE, BASKIYA VE BİZİ SUSTURMAYA, HAKLARIMIZI GASP ETMEYE ÇALIŞANLARA KARŞI BİRLEŞELİM, MÜCADELEYİ BÜYÜTELİM. KADINLAR ÖRGÜTLENDİĞİNDE, BİRLİKTE MÜCADELE VERDİĞİNDE DÜNYA DEĞİŞİR! diyoruz.

DÜNYADA HER 3 KADINDAN 1’İ ŞİDDETE UĞRUYOR

Dünya genelinde her 3 kadından 1’i fiziksel veya cinsel şiddete maruz kalıyor. Türkiye’de ise kadın cinayetlerinin geldiği boyutu, 2024’ün Ekim ayından bu yana endişeyle takip ediyoruz.

Kadınların aileleri içinde, evde, sokakta ve işyerlerinde güvende olması için İstanbul Sözleşmesine dönülsün ve kadını şiddet ve istismardan, ayrımcılıktan koruyacak uluslararası standartlar hayata geçirilsin, ulusal mevzuat buna göre düzenlensin istiyoruz!

Bu çerçevede bir başlangıç olarak ILO’nun 190 Sayılı Sözleşmesi’ne taraf olsun ve sözleşmeyle ilgili düzenlemeler yapılarak uygulamaya konulsun diyoruz.  2024’ün son aylarında Narin adlı bir kız çocuğunun ailesince katledilmesi ve izleyen günlerde kadın cinayetleri, bir kez daha bu iktidarın kadına yönelik şiddetle mücadele, hatta şiddetle mücadele etmeyi biliyorsa bile bu konuda harekete geçme kararı olmadığını gösterdi. Eril şiddettin artması ve şiddeti önleyecek, cezalandıracak ve şiddetle mücadele edecek bir yapının oluşturulması konusundaki ısrarımızın, İstanbul Sözleşmesi’ni uygulamaya koyun çağrımızın hükümetçe karşılıksız bırakılmasının, hatta bu talebimizin neredeyse suç sayılmasının bu anlamda bir ilerleme getirmeyeceği ortada.

CUMHUR İTTİFAKI BASKI POLİTİKALARINI ARTIRIYOR

İnsanca yaşamak istiyoruz demenin, hükümetten bu konudaki yükümlülüğünü yerine getirmesini istemenin suç sayıldığı bir ülkede yaşıyoruz. Hak savunusu verenler, taleplerini dile getirenler, sistemi eleştirenler, seçilen siyasetçiler cezaevlerinde. AKP-MHP iktidar bloğu halkın iradesine gasp koyarak muhalefetin belediyelerine kayyım atamakta ve baskı politikalarını arttırmaktadır. Gerek belediyelere gerek gazetecilere yönelik yapılan operasyonlarla muhalefet sindirilmeye çalışılmaktadır. Tüm bu antidemokratik uygulamalar kadınları derinden etkilemektedir. Kayyım atanan belediyelerde atanan kayyımlar varlıkları gereği ilk olarak toplumsal cinsiyet eşitliliğine olumlu etkileri olan uygulamalara son vermektedir…

Emperyalist ülkeler kendi ihtiyaçları çerçevesinde savaş ve çatışmalarla bütün dünyayı istedikleri şekilde biçimlendirmeye devam etmektedir. Emperyalist politikalar sonucu halklar, farklı mezhep ve inanç grupları birbirine düşman edilmekte, toplumsal barış imkânı yok edilmektedir. Bu çatışma ve savaş politikalarından ise en çok kadınlar ve çocuklar etkilenmektedir. Savaş ve çatışma ortamlarında yaşanan göçler ayrı sorunlara neden olmakta, kadınları şiddete ve yoksulluğa daha açık hale getirmektedir. Emperyalist ülkelerin korumasında Ortadoğu’da iktidara taşınan cihatçı gruplar kadınlar için karanlıktan başka bir şey vaat etmektedir.

ŞİDDETSİZ BİR YAŞAM İSTİYORUZ

Tüm bunlara karşı bu 8 Mart’ta da laiklik, eşitlik, barış ve özgürlük talebimizi yükseltiyoruz. SAVAŞ POLİTİKALARINA SON VERİLSİN! KAYNAKLAR EĞİTİME, SAĞLIĞA VE KADIN İSTİHDAMINA AKTARILSIN! İFADE VE ÖRGÜTLENME ÖZGÜRLÜĞÜNÜN ÖNÜNDEKİ TÜM ENGELLER KALDIRILSIN! diyoruz.  Şiddetsiz Bir Yaşam İstiyoruz!  Erkek Egemenliğin Sınırlarıyla ve Gerici Politikalarla Kuşatılmayı Kabul Etmiyoruz.

KADINLAR YOKSULLUĞA VE ŞİDDETE MAHKUM EDİLİYOR

Kadınları “aile yılı” adı altında eve hapsetmeye, kadınların emeğini ve kimliğini görünmez kılmaya çalışan gerici politikalara karşı isyanımızı sürdürüyoruz. İktidarın “aile” dayatması kadınları yoksulluğa, şiddete mahkûm ediyor. “Aile yılı” söylemiyle kadınların ücretsiz ev içi emeğine göz diken iktidar, kadınlar ya da çocuklar aile içinde şiddete maruz kaldıklarında “aile birliği”ni koruma adına sessiz kalsın istiyor. Halihazırda kamusal alan dışında kalan kadınların, ekonomik özgürlük hakları ellerinden alınmaya çalışılıyor ve kadınların kendi yaşamlarının öznesi olmaları engellenmek isteniyor. Aileye öncelikli politikalar kadınların istihdamına herhangi bir destek sağlamadığı gibi geleneksel cinsiyet rollerini ve eril tahakkümü pekiştiriyor, kadınları eve hapsediyor, kayıt dışı ve güvencesiz çalışmaya itiyor.

Bütün bu saldırıların, kadın düşmanı politikaların kapitalizmden ve neoliberal politikalardan azade olmadığını çok iyi biliyoruz. Bütün kamusal alanların sermayenin ihtiyaçlarına dönük piyasalaştırılması, kadınları ucuz iş gücü ordusu görmesi ve LGBT+ lara nefret saldırıları sistemin devamlılığına esastır. Siyasal İslam sosuyla ve üst akıl olarak gördüğü diyanetin fetvalarıyla cinsiyet eşitliğine ve laikliğe saldırılar özellikle toplumsal cinsiyet eşitliğine, kadınların kazanılmış haklarına ve eğitimin her alanında olması, ideolojileri açısından toplumsal ve yapısal dönüşüm hızlandırmaktadır.

Kadın bakanlığı kurulması konusundaki ısrarımızı yineliyor; “Aile yılı” değil “kadın yılı” diyoruz. Aile yılı kapsamındaki politikaların kadına esnek ve güvencesiz istihdam alanı açmaktan başka bir işlevi olmadığının altını çiziyor, iktidarı bakım emeğinin sorumluluğunu kadına yükleyen politikalarından vazgeçmeye, toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya, kadınların iş gücüne katılımını artırmaya yönelik somut politikaları yapmaya ve hayata geçirmeye çağırıyoruz.

Bizi ‘aile’ bütünlüğünü koruma adı altında eve kapatmak, emeğimizi sömürmek ve susturmaya çalışanlara karşı SİZİN YERLİ VE MİLLİ, ‘KUTSAL’ DUVARLARINIZ BİZE DAR GELİYOR diyoruz.

ESNEK VE GÜVENCESİZ İSTİHDAM DEĞİL GÜVENCELİ İSTİHDAM, GÜVENLİ İŞ YERLERİ istiyoruz.

Tüm kadınları, kadınları “aileyi koruma” adı altında kıskaçta tutmaya çalışan, emeğini görünmez kılan, savaşlarla yoksullaştıran, güvencesizleştiren ve yaşam hakkını elinden alan, otoriter ve dayatmacı tüm politikalara karşı alanlarda, erkek egemenliğin tüm dayatmalarına karşı isyanı büyütmeye, otoriter ve dayatmacı politikalara karşı birlikte mücadele etmeye çağırıyoruz.

ERKEK EGEMEN SINIRLARA VE KAPİTALİST SÖMÜRÜYE KARŞI LAİKLİK, EMEK VE ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİNİ BÜYÜTELİM! 8 Mart’ta saat 20.30 ‘da  Kocaeli Kadın Platformu olarak yürüyüşümüze tüm kadınları bekliyoruz.”

Büyükşehir’de son 5 yılda kadın çalışan sayısında yüzde 70 oranında bir artış kaydedildi. Belediyenin hukuk işlerinin yüzde 70’i kadın personeller tarafından yürütülürken, Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’ndaki personelin yüzde 89’u kadınlardan oluşuyor. Bu oranlar, Büyükşehir’in kadına verdiği değeri ve önemi açık bir şekilde ortaya koyuyor.

HER ALANDA İZ BIRAKIYORLAR

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nde kadınlar yalnızca ofislerde değil; sokaklarda, sahada ve zorlu iş kollarında da görev alıyor. İtfaiye ekiplerinden mühendislik departmanlarına, veterinerlikten temizlik işlerine kadar geniş bir yelpazede görev yapan kadın personel, şehrin her alanında söz sahibi. Kadınların, en zorlu alanlarda bile gösterdiği başarılar, toplumsal cinsiyet eşitliğine olan kararlılığın en somut örnekleri arasında yer alıyor.

“KADINA VERİLEN DEĞERİN FARKINDAYIZ”

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nde görev almaktan ve şehre katkı sunmaktan büyük onur ve gurur duyduklarını ifade eden kadın personeller, kendilerine verilen değerin de farkında. “Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin kadına verdiği değerin farkındayız” diyen kadın çalışanlar, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde duygu ve düşüncelerini paylaştı. İşte kadın çalışanların görüşleri…

“KADIN ŞOFÖRLER ULAŞIMDA GÜCÜ TEMSİL EDİYOR”

Kadınların her alanda yer alması bizler için çok önemli. İnsanlara sevdiklerine ulaşmalarında yardımcı olmak da çok anlamlı bir iş. İki yıldır ulaşım sektöründe çalışıyorum. Kadın şoförlerin toplumda daha fazla yer alması, kadınların gücünü ve kararlılığını göstermesi açısından önemli bir adım. Bizlere sağlanan imkanlar ve duyulan güven için Kocaeli Büyükşehir’e teşekkür ederim.

–Meryem Çelik, Şoför, Ulaşımpark-

 “KADINLAR HER ALANDA BAŞARILI OLABİLİYOR”

Kadınlar, kendilerine güvenildiğinde her alanda başarılı olabilir. Burada, cinsiyet ayrımcılığına uğramıyoruz ve diğer arkadaşlarımızdan hep destek alıyoruz. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, kadınlara çok güzel fırsatlar sunuyor. Raylı sistemler gibi geleneksel olarak erkeklerin hakim olduğu bir alanda, kadınların da etkili bir şekilde görev alabilmesinin önemine dikkat çekiyorum.

–Asiye Çelik, Vatman, Ulaşımpark-

 “KADINLARIN YAPAMAYACAĞI HİÇBİR MESLEK YOK”

İtfaiyecilik, zorlu bir meslek ve geleneksel olarak erkek egemen bir alan. Ancak kadınlar, azimle çalışarak bu mesleği de başarıyla icra edebilir. Kadınların yapamayacağı hiçbir meslek yok. Küçükken sorarlardı, ‘Büyüyünce ne olacaksın?’ Hep ‘İtfaiyeci olacağım’ derdim. Kadın olarak bu mesleği yapabiliyor olmak, gurur kaynağı. Bu meslek manevi açıdan da çok değerli.

–Nursena Baltacı, İtfaiyeci, İtfaiye Dairesi Başkanlığı-

 “KADIN GAZETECİ OLMAK, TUTKU VE CESARET İŞİDİR”

Kadın olmak zor, ama zorlukları aşarak her kadın istediği meslekte başarılı olabilir. Tarladaki kadından uzaya çıkan kadına kadar her kadının içinde yürek olmalıdır. Büyükşehir, kadına değer veren bir yer. Burada kadın gazeteci olarak görev yapmak beni gururlandırıyor. Kadına değer verildiğinde başarı artıyor. Bir daha dünyaya gelsem yine gazeteci olurdum.

–Ece Özge Teke, Gazeteci, Kültür ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı-

 “KADIN ZABITA TOPLUMSAL FARKINDALIK YARATIR”

Çoğunlukla sokaklarda, kurumsal alanlarda çalışıyoruz. Kadın olmak daha dikkat ve özveri istiyor. Ancak bu bizi daha güçlü, dirençli yapıyor. Erkek meslektaşlarımla aynı koşullarda görevimi yerine getirirken, kadın olmanın toplumsal farkındalık yaratabileceğini düşünüyorum. Büyükşehir diğer meslektaşlarımızla bize eşit fırsatlar sunuyor. Bu da bizim işimizi daha özverili yapmamıza katkı sağlıyor.

–Esra Çinaz, Zabıta, Zabıta Dairesi Başkanlığı-

 “YÖNETİCİLERİMİZDEN HEP TAKDİR ALIYORUZ”

Kadın ve erkek arasındaki hegemonyaya inanmıyorum. Kadınlar, mühendislik ve diğer alanlarda istediklerini başarabilir. Çalışmalarımızda hem ekip arkadaşlarımızdan hem de yöneticilerimizden takdir aldık. Büyükşehir’in projelerinde her zaman daha iyi sonuçlar almak için sürekli gelişim içindeyiz. Kadınların iş dünyasında daha fazla yer almasının önemi büyük.

–Memnune Gürcan Karaağaç, Ziraat Mühendisi, Park ve Bahçeler Daire Başkanlığı-

 “MESLEĞİMİZİ SEVEREK YAPIYOR, KEYİF ALIYORUZ”

Kadın gassal olarak çalıştığımı duyanlar genellikle ‘Korkmuyor musun?’ diye soruyorlar. Biz korkmuyoruz. Ölüm, hayatı daha değerli kılmamıza yardımcı oluyor. Büyükşehir Belediyesi’nde kadın olarak çalışmak, bize hem konfor hem de özel bir hassasiyet sunuyor. Belediye, kadınların farklı mesleklerde yer almasını teşvik ediyor. Gücümüzü inancımızdan alarak mesleği severek yapıyoruz.

–Emine Kar, Gassal, Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı-

 “KADIN ÇALIŞANLARA VERİLEN DEĞER MUTLU EDİYOR”

Can dostlarımızla çalışmak bazı zorluklar getirebilir ama Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, her alanda olduğu gibi bu alanda da Türkiye’nin en iyi barınaklarına sahip. Kadınlar bu alanda da başarıyla görev alıyor ve belediyemizin kadın çalışanlarına verdiği değer beni çok mutlu ediyor. Tüm kadın çalışanlar olarak görevimizi huzur ve güven içinde, özverili bir şekilde yerine getiriyoruz.

–Esra Aygün, Veteriner Hekim, Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı-

 “YAPTIĞIM İŞTEN HER ZAMAN GURUR DUYUYORUM”

Yaptığım işten gurur duyuyorum. İnsanlara yardımcı olmak, onların en zor anlarında yanlarında olmak, bizim için en değerli şey. Psikolojik ve fiziksel olarak zorlu bir meslek ama kadınların içindeki güç engellenemez. Kadınların engellenemez gücü ve kararlılığını sergileyerek topluma hizmet ediyoruz. Başkanımız Tahir Büyükakın’ın vatandaş hizmetine verdiği önem, bizim için büyük motivasyon kaynağı.

–Fatma Göksal, Evde Bakım Hizmetleri Personeli, Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı-

TÜRKİYE NUFÜSUNUN YÜZDE 49’U KADIN

Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, kadın nüfus 42 milyon 811 bin 834 kişi, erkek nüfus 42 milyon 853 bin 110 kişi oldu. Diğer bir ifadeyle, toplam nüfusun yüzde 49,98’ini kadınlar, yüzde 50,02’sini ise erkekler oluşturdu.

Kadınlar ile erkekler arasındaki bu oransal denge, kadınların daha uzun yaşaması nedeniyle, 60 ve daha yukarı yaş grubundan itibaren kadınların lehine değişti. Kadın nüfusun oranı, 60-74 yaş grubunda yüzde 52,0 iken 90 ve üzeri yaş grubunda yüzde 69,1 oldu.

KADINLAR ERKEKLERE GÖRE DAHA UZUN YAŞIYOR

Hayat Tabloları sonuçlarına göre, doğuşta beklenen yaşam süresi 2021-2023 döneminde Türkiye geneli için 77,3 yıl iken kadınlarda 80,0 yıl, erkeklerde 74,7 yıl oldu. Genel olarak kadınların erkeklerden daha uzun yaşadığı ve doğuşta beklenen yaşam süresi farkının 5,3 yıl olduğu görüldü.

Hayat Tabloları sonuçlarına göre, belirli bir yaştaki kişinin günlük hayattaki faaliyetlerini sınırlandıracak bir sağlık sorunu olmadan yaşaması beklenen yıl sayısını ifade eden sağlıklı yaşam süresi, 2021-2023 döneminde sıfır yaşında bulunan bir kişi için Türkiye genelinde 57,6 yıl iken kadınlarda 56,3 yıl, erkeklerde 59,0 yıl oldu. Buna göre, erkeklerin doğuşta sağlıklı yaşam süresinin kadınlardan 2,7 yıl daha uzun olduğu görüldü.

ORTALAMA EĞİTİM SÜRESİ KADINLARDA 8,6 YIL

Ulusal Eğitim İstatistiklerine göre, 25 yaş ve üzeri nüfusun ortalama eğitim süresinin yıllara göre arttığı görüldü. Türkiye geneli için 25 yaş ve üzeri nüfusun ortalama eğitim süresi 2011 yılında 7,3 yıl, kadınlarda 6,4 yıl, erkeklerde 8,3 yıl iken, 2023 yılında Türkiye genelinde 9,3 yıl, kadınlarda 8,6 yıl, erkeklerde 10,1 yıl oldu.

Ulusal Eğitim İstatistiklerine göre, en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki nüfusun toplam nüfus içindeki oranının 2008-2023 yılları arasında arttığı görüldü. En az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki bireylerin toplam nüfus içindeki oranı, 2008 yılında yüzde 75,1 iken 2023 yılında yüzde 92,2 oldu. Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2008 yılında en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki kadınların oranı yüzde 67,5, erkeklerin oranı yüzde 82,8 iken, bu oran 2023 yılında kadınlarda yüzde 87,8, erkeklerde ise yüzde 96,8 oldu.

KADINLARIN YÜZDE 22’Sİ YÜKSEKÖĞRETİM MEZUNU

Ulusal Eğitim İstatistiklerine göre, yüksekokul ve fakülte, yüksek lisans ve doktora mezunu olan 25 ve daha yukarı yaştaki nüfusun toplam nüfus içindeki oranı, 2008 yılında yüzde 9,1 iken 2023 yılında yüzde 24,4 oldu. Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2008 yılında yükseköğretim mezunu olan 25 ve daha yukarı yaştaki kadınların oranı yüzde 7,1, erkeklerin oranı yüzde 11,2 iken bu oran 2023 yılında kadınlarda yüzde 22,7, erkeklerde ise yüzde 26,2 oldu.

Ulusal Eğitim İstatistikleri Veri Tabanına göre, ebeveynin tamamladığı eğitim düzeyine göre ferdin tamamladığı eğitim düzeyi oranına bakıldığında, ebeveynin eğitim seviyesi yükseldikçe bireyin eğitim düzeyinin yükseldiği görüldü. 2023 yılında annesi yükseköğretim mezunu olanların yüzde 84,6’sının yükseköğretim mezunu olduğu görüldü.

 KADINLARDA İŞGÜCÜNE KATILIM ORANI YÜZDE 35

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre 2023 yılında 15 ve daha yukarı yaştaki nüfusun işgücüne katılma oranının %53,3 olduğu görüldü. Bu oran kadınlarda yüzde35,8, erkeklerde ise yüzde 71,2 oldu.

İşgücüne katılma oranı eğitim durumuna göre incelendiğinde, kadınların eğitim seviyesi yükseldikçe işgücüne daha fazla katıldıkları görüldü. Okuryazar olmayan kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 13,8, lise altı eğitimli kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 26,8, lise mezunu kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 37,4, mesleki veya teknik lise mezunu kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 45,0 iken, yükseköğretim mezunu kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 68,9 oldu.

 KADIN İSTİHDAMI ERKEKLERE GÖRE DAHA AZ

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre 2023 yılında 15 ve daha yukarı yaştaki nüfusun istihdam oranının %48,3 olduğu görüldü. Bu oran kadınlarda yüzde 31,3, erkeklerde ise yüzde 65,7 oldu.

En yüksek istihdam oranı yüzde 54,5 ile Tekirdağ, Edirne, Kırklareli bölgesinde, en düşük istihdam oranı ise yüzde 37,5 ile Mardin, Batman, Şırnak, Siirt bölgesinde gerçekleşti.

En yüksek kadın istihdam oranı, yüzde 38,9 ile Antalya, Isparta, Burdur bölgesinde, en düşük kadın istihdam oranı ise yüzde 19,8 ile Mardin, Batman, Şırnak, Siirt bölgesinde gerçekleşti.

En yüksek erkek istihdam oranı, yüzde 71,8 ile Tekirdağ, Edirne, Kırklareli bölgesinde, en düşük erkek istihdam oranı ise yüzde 56,7 ile Van, Muş, Bitlis, Hakkari bölgesinde gerçekleşti.

KADINLARIN YARI ZAMANLI ÇALIŞMA ORANI YÜZDE 16

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre yarı zamanlı çalışanların istihdam içindeki oranının 2023 yılında yüzde10,2 olduğu görüldü. Bu oran kadınlarda yüzde 16,1, erkeklerde ise yüzde 7,3 oldu.

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre hanesinde 3 yaşın altında çocuğu olan 25-49 yaş grubundaki bireylerin istihdam oranı, 2014 yılında yüzde 59,8 iken 2023 yılında yüzde 60,1 oldu. Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2023 yılında hanesinde 3 yaşın altında çocuğu olan 25-49 yaş grubundaki kadınların istihdam oranının yüzde 27,1, erkeklerin istihdam oranının ise yüzde 90,1 olduğu görüldü.

 KADINLAR ERKEKLERE GÖRE DAHA AZ KAZANIYOR

Cinsiyetler arası ücret veya kazanç farkı, erkek ve kadın arasındaki ücret veya kazanç farkının erkek ücret veya kazancına yüzdesel oranı olarak tanımlanmaktadır. Kazanç Yapısı İstatistiklerine göre, yıllık ortalama brüt ücret-maaş ile hesaplanan gösterge için en yüksek fark yüzde 17,4 ile yükseköğretim mezunlarında, en düşük fark %13,2 ile yine ilkokul ve altı mezunlarda gerçekleşti. Yıllık ortalama brüt kazanç ile hesaplanan gösterge için ise, en yüksek fark yüzde 20,0 ile lise mezunlarında, en düşük fark ise yüzde 14,9 ile ilkokul ve altı mezunlarda gerçekleşti.

KADIN BÜYÜKELÇİ ORANI YÜZDE 29

Dışişleri Bakanlığı verilerine göre kadın büyükelçi oranı 2011 yılında yüzde 11,9 iken 2024 yılında yüzde 26,9 oldu. Erkek büyükelçi oranı ise 2011 yılında yüzde 88,1 iken 2024 yılında yüzde 73,1 oldu.

KADIN MİLLETVEKİLİ ORANI YÜZDE 19

Türkiye Büyük Millet Meclisi verilerine göre 2024 yıl sonu itibarıyla 593 milletvekili içerisinde kadın milletvekili sayısının 118, erkek milletvekili sayısının ise 475 olduğu görüldü. Meclisteki kadın milletvekili oranı 2007 yılında %9,1 iken, 2024 yılında %19,9 oldu.

 PROFESÖR ORANI YÜZDE 34

Yükseköğretim İstatistiklerine göre yükseköğretimde görevli profesörler içerisindeki kadın profesör oranı 2010-2011 öğretim yılında %27,6 iken 2023-2024 öğretim yılında %34,6 oldu. Yükseköğretimde görevli doçentler içerisindeki kadın doçent oranı ise, 2010-2011 öğretim yılında %32,2 iken 2023-2024 öğretim yılında %42,1 oldu.

 YÖNETİCİ KADIN ORANI YÜZDE 20

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre üst ve orta düzey yönetici pozisyonundaki kadın oranı 2012 yılında yüzde 14,4 iken 2023 yılında yüzde 20,6 oldu.

Borsa İstanbul’da işlem gören en büyük 50 şirketin (BİST 50) yönetim kurulu üyelerine bakıldığında, 2016 yılında yüzde 12,2 olan kadın üye oranı 2024 yılında yüzde 19,4 oldu.

AR-GE PERSONELİ YÜZDE 34

Araştırma-Geliştirme Faaliyetleri Araştırması sonuçlarına göre, TZE cinsinden kadın Ar-Ge personel sayısı, 2023 yılında 99 bin 195 kişi ile toplam Ar-Ge personel sayısının yüzde 34,1’ini oluşturdu. Sektörler itibarıyla TZE cinsinden kadın Ar-Ge personel oranı, yükseköğretimde yüzde 47,7, kâr amacı olmayan kuruluşların da dâhil edildiği genel devlette yüzde 29,6, mali ve mali olmayan şirketlerde ise yüzde 27,8 oldu.

ORTALAMA İLK EVLENME YAŞI 25

Evlenme İstatistiklerine göre resmi olarak ilk evliliğini 2024 yılında yapmış olan kadınların ortalama ilk evlenme yaşı 25,8 iken erkeklerin ortalama ilk evlenme yaşı 28,3 oldu. Ortalama ilk evlenme yaşının en yüksek olduğu il, kadınlarda 29,1 yaş, erkeklerde 31,9 yaş ile Tunceli oldu. Ortalama ilk evlenme yaşının en düşük olduğu il ise kadınlarda 23,3 yaş ile Ağrı, erkeklerde 26,5 yaş ile Şanlıurfa oldu.

KADINLARIN EĞİTİM SEVİYESİ EŞLERİNE GÖRE DAHA YÜKSEK

ADNKS sonuçlarına göre resmi evliliklerde eşler arasındaki eğitim farkı incelendiğinde, 2023 yılında kadınların yüzde 38,7’sinin kendilerinden daha yüksek eğitimli erkeklerle evli olduğu görüldü. Eşlerinden daha yüksek eğitimli olan kadınların oranının yüzde 16,7, eğitim seviyeleri aynı olan eşlerin oranının ise yüzde 43,2 olduğu görüldü.

 ÇOCUKLARIN YÜZDE 74’Ü ANNEYE VERİLİYOR

Boşanma İstatistiklerine göre 2024 yılında kesinleşen boşanma davaları sonucu çocukların velayetinin çoğunlukla anneye verildiği görüldü. Annenin velayetine verilen çocuk oranı yüzde 74,4 iken babanın velayetine verilen çocuk oranı ise %25,6 oldu.

 İNTERNET KULLANAN KADINLARIN ORANI YÜZDE 85

Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması sonuçlarına göre 2024 yılında 16-74 yaş grubundaki bireylerin İnternet kullanım oranı %88,8 oldu. Bu oran kadınlarda yüzde 85,4 iken erkeklerde yüzde 92,2 oldu.

 KADINLARIN YÜZDE 31’İ YOKSULLUK RİSKİNDE

Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistiklerine göre yaş gruplarına göre yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olanların oranına bakıldığında, 2024 yılında toplam nüfusun yüzde 29,3’ünün risk altında olduğu, bu oranın kadınlarda yüzde 31,5 iken erkeklerde yüzde 27,1 olduğu görüldü. Aynı oranlara 18-64 yaş grubu için bakıldığında, yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunan kadınların oranı yüzde 29,5, erkeklerin oranı yüzde 23,1 olarak görüldü.

 KADINLARIN YÜZDE 35’İ GÜVENSİZ HİSSEDİYOR

Yaşam Memnuniyeti Araştırması sonuçlarına göre 2024 yılında, yaşadıkları çevrede gece yalnız yürürken kendilerini güvensiz hissedenlerin oranı yüzde 25,7 iken bu oran kadınlarda yüzde 35,9, erkeklerde yüzde 15,2 oldu. Kadınların yüzde 47,8’i, erkeklerin ise yüzde 69,7’si yaşadıkları çevrede gece yalnız yürürken kendilerini güvende hissetti.

Evde yalnız olduklarında kendilerini güvensiz hissedenlerin oranı 2024 yılında yüzde 5,8 iken bu oran kadınlarda yüzde 8,4, erkeklerde yüzde 3,1 oldu. Kadınların yüzde 78,9’u, erkeklerin ise yüzde 88,5’i evde yalnız olduklarında kendilerini güvende hissetti.

Proje kapsamında, Ziraat Bankası aracılığıyla sağlanacak 2 yıl geri ödemesiz krediler ile yeni girişimcilerin hayvancılık sektörüne adım atması teşvik edilecek.

270 BİN TL DEVLET DESTEĞİ

Proje çerçevesinde, üreticilere yıllık bakım ve besleme desteği olarak 270 bin TL’lik bir destek sağlanacak.

Bu destekle, gençler ve kadınlar için hayvancılık sektöründe adım atmak daha kolay hale gelecek.

Ayrıca, TİGEM işletmelerindeki gebe büyükbaş hayvanlar uygun maliyetlerle üreticilere sunulacak.

KİMLER BAŞVURABİLİR?

Aile işletmeleri ve hayvancılığa yeni adım atacak gençler ve kadınlar başvuruda bulunabilecek.

HAYVANCILIK KREDİSİ GERİ ÖDEME PLANI

2 yıl geri ödemesiz, ardından 3 veya 5 yıl vadeli sübvansiyonlu kredi imkânı.

HAYVAN SİGORTASI

Üreticilerin hayvanları, devlet desteğiyle TARSİM tarafından sigortalanacak.

UZMANLARA ÖZEL KONTENJAN

Veteriner hekim, ziraat ve gıda mühendisleri için hayvan sayısı 15 yerine 30 olarak uygulanacak.

DEPREMZEDELERE ÖNCELİK VERİLECEK

Cumhurbaşkanı Erdoğan, projede deprem bölgesindeki üreticilere öncelik verileceğini açıkladı.

Erdoğan, gençler ve kadınların hayvancılık sektöründe daha fazla yer almasını hedeflediklerini ve bu projeyle yerli üretimin artacağına dair umutlarını dile getirdi.

Ayrıca, “Hayvancılıkta yerli ve yeterli üretime ciddi katkı sunacak projenin hayırlı olmasını diliyorum” ifadelerini kullandı.

Görüntüler kısa süre sonra nasıl olduysa sosyal medyada yayıldı.

Yaşanan olay sonrasında Sakarya Valiliği tarafında yapılan açıklamaya göre; “Sosyal medya platformlarında, ilimizdeki bir camide bir vatandaşın uygunsuz davranışlar sergilediğine dair paylaşımlar yapıldığı tespit edilmiş olup gerekli inceleme derhal başlatılmıştır. Kamuoyuna saygıyla duyurulur.” açıklaması yaptı.

Soruşturma Başlatıldı

Olayın kamuoyunda büyük tepki çekmesinin ardından yetkililer harekete geçti. Valilik tarafından yapılan açıklama, olayın aydınlatılması için gerekli incelemelerin başlatıldığını ve hukuki süreçlerin takip edileceğini belirtti.

“20 ÜLKEDEN İŞ KADINLARINI KOCAELİ’DE MİSAFİR EDECEĞİZ”

KOİDER 5. Uluslararası Bazaar Türkiye ve Avrupa İş Kadınları İhracat Buluşması”nın lansman toplantısı yapıldı. KOİDER ile yaptıkları iş birliğinden mutluluk duyduklarını ifade eden Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Sivil Toplum Kuruluşları ile İlişkiler Dairesi Başkanı Sabahattin Yamak, “Bu platform, Türkiye’deki tüm kadın dernekleri ve üyelerini, doğu ve batı Avrupa ülkelerinden gelen bin kadının gücüyle bir araya getirecek. KOİDER 5. Buluşması’nda 20 ülkeden iş kadınlarını Kocaeli’de misafir ederek, Kocaeli’deki iş kadınlarımızla görüşmelerini sağlayacak ve ihtiyaçlarımıza katkı sunacak bir ortam oluşturacağız” dedi.

“KADIN KURAR, YÖNETİR VE YÜKSELTİR”

Kadının girişimci ve aktif rol alma yönünün bugün dünyanın her yerinde kendinden söz ettirdiğinin altını çizen Yamak, “Kadın kurar, yönetir ve yükseltir. Bugün dünyada ihracat denildiğinde, kadın ihracatçıların öncü rol oynadığını göreceğiz. Perşembe günü kongre merkezinde hep birlikte bu başarıya tanıklık edeceğiz” diye konuştu.

İHRACATA KADIN ELİ

Türkiye’deki yüz güldüren ihracat sonuçlarında kadınların ciddi katkısı olduğunu belirten Sabahattin Yamak, “Kocaeli ve ülkemizdeki verilere bakarsak, hem ülkemizin hem de kentimizin ihracat oranlarının önemli bir yükseliş gösterdiğini söyleyebiliriz. İhracat verilerimize baktığımızda, 2024 yılı Ocak-Haziran dönemi ihracatı, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 2,56 artışla 126 milyar 277 milyon dolar olmuştur. Kocaeli ili, 2024 yılının ilk 6 aylık döneminde ihracatını bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6,11 artırarak 15 milyar 758 milyon dolar olarak gerçekleştirmiştir. 2024 yılının ilk 6 ayında Kocaeli, iller sıralamasında 2. sırada yer almış ve ülke ihracatına yüzde 12,48’lik bir katkı sağlamıştır” şeklinde konuştu.

“ÖNCELİĞİMİZ İŞ KADINLARIMIZIN İHRACITINI BÜYÜTMEK”

KOİDER Başkanı Nihan Çakıcı ise etkinlikte Avrupa’daki ülkelerinden ve Türkiye’den firma temsilcilerinin bulunacağını aktardı. Çakıcı, bu sene geçen yıldan farklı olarak işletmeler için özel bir “B2B” programı hazırladıklarını söyleyerek, yüz yüze network görüşmeleri sağlayacak olan bir platformun bu sene özel bir aplikasyon programı ve yapay zekayla hazırlandığını anlattı. Çakıcı, “Özellikle yurt dışından gelen kişilerde dil problemi yaşadığımız göz önünde bulundurulursa bu sene bunu da üniversitemizin AIESEC öğrencilerinden destek alarak ve aynı zamanda çok yoğun bir simültane tercüman ekibiyle birlikte aşacağız. Önceliğimiz iş kadınlarımızın ihracatını büyütmek, yurt içinde olduğu gibi yurt dışında da networkünü geliştirmektir” dedi.

“KADIN GİRİŞİMCİLER KÜRESEL DÜZEYDE GÜÇLENECEK”

GİFED Başkanı Oya Eroğlu da, “B2B” programının ardından etkinliği büyütmek ve kadınları daha iyi örgütleyebilmek için Küresel Ekonomilerde Kadın Liderler İttifakı’nın ilk çalışmasını başlattıklarını söyledi. Gelinen noktada çalışmanın, Kocaeli Kongre Merkezi’nde 13 ülkenin imza atacağı bir ittifak haline geldiğini söyleyen Eroğlu, “Kadın girişimcilerin karşılaştığı çok yönlü zorlukları ele almayı amaçlıyoruz. İttifakın bir diğer amacı da kaynaklar, ağlar ve savunuculuk sağlayan işbirlikçi bir ekosistemi teşvik ederek, kadın girişimcileri küresel düzeyde güçlendirmektir” şeklinde konuştu.
KOİDER in 12-13 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirdiği etkinlikte, Doğu ve Batı Avrupa ülkelerinden ortalama 20 ülke ve 200’e yakın girişimci misafir edilecek. Doğu Avrupa ülkelerinden; Hırvatistan, Çek Cumhuriyeti, Macaristan, Kosova, Polonya, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya, Avusturya, Arnavutluk, Bosna Hersek, Bulgaristan, Makedonya, Romanya, Sırbistan- Karadağ, Batı Avrupa ülkelerinden ise Belçika, Fransa, Yunanistan, Monako ve İngiltere yer alacak.
Buluşmaya önemli STK yönetici ve üyeleri ile Türkiye’den binlerce iş insanı hem firmalarının tanıtımı için stant açacak, hem de B2B organizasyonuna katılacak.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu’nun verilerine göre Kocaeli’de 6 kadın öldürülürken, haziran ayında ise Kocaeli’de bir erkek evli olduğu kadınla tartışması sonucu bebeklerini rehin alarak kadını tehdit etti.

İNTİHAR ETTİ

Kocaeli’nde bir lise yönetimi, mezuniyet töreninde elbise giyen öğrencileri ‘uygunsuz kıyafet’ bahanesiyle törene almadı. Ankara’da ise bir lisede dans ettiği videoyu sosyal medyada paylaştığı için ahlaksızlıkla suçlanan E., sınıfın penceresinden atlayarak intihar etti.

POLİSLE KONUŞURKEN ÖLDÜRÜLMÜŞTÜ

Kocaeli’de 23 Ekim 2023 tarihinde babası Nevzat Acar tarafından vurulan Nurseda Acar, 8 ay sonra hayatını kaybetti. Fail olay günü boşanma aşamasında olduğu, Nurseda’nın annesi Züleyha Acar’ın evine geldiğinde Nurseda’nın ve abisinin eve girmesine engel olması bahanesiyle iki kardeşe de ateş etmişti. Züleyha, polisle konuşurken fail tarafından öldürülmüştü.

OCAK AYINDA 4 KADIN ÖLDÜ

KCDP’nin verilerine göre Kocaeli’de ocak ayında 2’si cinayet, 2’si de şüpheli ölüm olmak üzere 4 kadın yaşamını yitirdi.  Kocaeli’de ocak ayı içerisinde yaşanan olayda 46 yaşındaki Arzu Çınar eskiden evli olduğu Yasin Denizedalan tarafından sokak ortasında pompalı tüfek ile vurularak öldürüldü. Failin arkadaşı Kadir  U. faile engel olmak isterken yaralandı. Kocaeli’de ocak ayı içerisinde yaşanan diğer olayda ise Tülay Dağaşan 2 yıl önce boşandığı Şefik Karaali tarafından sokak ortasında ateşli silahla vurularak öldürüldü. Failin Tülay Dağaşan’ı daha önce defalarca ölümle tehdit ettiği öğrenildi.

Platformun hazırladığı verilere göre, Kocaeli’de şubat ve nisan aylarında ise yaşamanı yitiren 2 kadının ölümlerinin şüpheli ölüm olarak belirtildiği açıklandı.

ESKİDEN BİRLİKTE OLDUĞU ERKEK ÖLDÜRDÜ

Kocaeli’de mart ayında ise 1’si şüpheli 1’si de cinayet olmak üzere 2 kadının öldüğü belirlendi. Mart ayında meydana gelen olayda, 25 yaşındaki Gülhan Esen uzun süredir kendisini takip eden eskiden birlikte olduğu Muhammet Tarhan tarafından silahla vurularak öldürüldü. Fail olaydan 6 gün sonra yakalanarak tutuklandı.

KAYBOLMUŞTU, ÖLDÜĞÜ ORTAYA ÇIKTI

Kocaeli’de mayıs ayında ise 2’si cinayet, 1’i de şüpheli ölüm olmak üzere toplamda 3 kadının öldüğü bilgisine yer verildi. Kocaeli’de mayıs ayından yaşanan olaylarda, 2017 yılında 27 yaşındaki Güneş Yıldıztan sığınma evinde kaldığı süreçte kaybolmuştu.  Güneş Yıldıztan’ın evli olduğu Nihat Yıldıztan ve akrabaları tarafından öldürüldüğü ortaya çıktı. Olayla ilgili 26 kişi gözaltına alındı.

UÇURUMDAN SÜRÜKLEDİ

Kocaeli’de yaşanan bir diğer olayda ise 18 yaşındaki Rümeysa Meriç Özcan birlikte olduğu T.A. tarafından cinsel birlikteliği reddettiği bahanesiyle önce darp edildi daha sonra da fail, boynuna ip geçirip kamyonetin kapısına bağlayarak kamyoneti uçurumdan sürükledi ve Rümeysa Meriç Özcan’ı öldürüldü.

TARLA SİZDEN, DESTEK BİZDEN

Seralardan elde edilecek ürünlerin belli bir miktarı, kadın girişimcilerimize destek amaçlı alınarak ihtiyaç sahibi ailelere dağıtılacak. 7 kadın üretici bir araya gelin tarla sizden destek bizden. Siz üretmek için bir araya gelin biz Kocaeli Büyükşehir Belediyesi olarak seranızı sıfırdan tam destek vererek kurup size verelim. Buralarda yapılacak olan dikey ya da topraksız tarım sayesinde hem üretim olacak hem de kadın üreticilerimiz ekonomilerine katkı sağlamış olacaklar.” Büyükşehir belediyesi tarafından tam destekle kurulacak modern seralarda üreticilerin modern seralarda üretim yaparak pazar değeri yüksek ürün elde etmeleri ve aynı zamanda kırsalda ikamet eden vatandaşların gelir düzeyinin iyileştirilmesi, kırsal ekonomik altyapının güçlendirilmesi ve tarımsal ürünlerinin daha iyi değerlendirilmesi amaçlanıyor.

KADINLAR ERKEKLERDEN 5.5 YIL DAHA UZUN YAŞIYOR!

KO-MEK EĞİTİME RENK KATTI

Tarımsal kalkınma kooperatifleri üyelerinin kadın çiftçilere yönelik verdiği eğitimlerde tarımın dünü bugünü yarını ele alındı. Geniş çaplı verilen eğitimlere katılan kadın çiftçiler ve aileleri için KO-MEK çeşitli etkinlikler düzenledi. Gün içerisinde makrome ve ebru uygulaması yapan KO-MEK, çocukların doyasıya bir gün geçirmesine katkıda bulundu.

EBRU UYGULAMASINI ÇOK SEVDİLER

KO-MEK eğitmenleri eşliğinde kendi seçtikleri renklerle hayallerini ebru kâğıdına yansıtan çocuklar ortaya çıkan eserlerini görünce oldukça mutlu oldu. Daha sonra KO-MEK eğitmenleriyle birlikte makrome yapan çocuklar rengârenk boncuklarla kendilerine anahtarlık yaptı.

“FİKİR SİZDEN DESTEK BİZDEN”

Eğitimle ilgili bilgi veren ziraat yüksek mühendisi Neslihan Özyılmaz, ‘’Fikir sizden destek bizden projesi kapsamında kadın çiftlilerimizi destekleyerek onlara hibe projeleri gerçekleştiriyoruz. Bugün burada üyelerimizin çocukları ile birlikte burada katılmalarını sağlayarak daha etkin ve faydalı çalışmalar yapmamız sağlandı. Kadın çiftçilerimizin çocuklarına yönelik KO-MEK tarafından yapılan ebru ve makrome uygulamasında çocuklarımız doyasıya eğlendi. Çocukları eğlenirken kadın çiftçilerimizde eğitimlerde daha verimli ve bilgilendirici oldu’’ dedi.

KAYIT İÇİN

Siz de KO-MEK’te birbirinden güzel 379 farklı branşta eğitim almak için www.komek.org adresinden kolayca kayıt yaptırabilir istediğiniz branşta eğitim alabilirsiniz.

“Ben gasp ediyormuşum gibi görünmüş, halbuki öyle bir şey yok”

Olay gününü anlatan Emrah Canyiğit, “Saat 08.20 sırlarında durağa yanaştım, yolcularımdan nazikçe 3 dakika beklemelerini rica ettim. Sağ olsunlar bazı yolcularımız kabul etti. Bir yolcumuz avukat olduğunu ve duruşması olduğunu söyledi. Bende onu öndeki araca aktarma yapabileceğimi söyledim. Kabul etti ve indi. O esnada hanımefendinin biri ‘Benim de acelem var’ dedi. Bende ‘İsterseniz öndeki araca binebilirsiniz’ dedim. O da ‘551 ve 552’inci hattın her zamanki hareketleri, şerefsizler’ gibi hakaretlerde bulundu. ‘Böyle bir sıkıntınız varsa, gerekli mevkilere şikayetlerde bulunabilirsiniz. Ben şoförüm’ dedim. O esnada hanımefendi inmek üzereyken hala daha hakaret üzerine hakaret yağdırdı. Bende ‘Sizinle bu şekilde yolculuk gerçekleştiremem, inmenizi istiyorum. Bu davranışınızdan dolayı sizi götürmek istemiyorum’ dedim. Kendisi de ‘Beni indiremezsin, sen götüreceksiniz. Ben 3 dakika beklemem’ dedi. El temasında bulunma niyetim yoktu aslında, o refleksle ve bana yaklaşımından dolayı sadece koluna yaklaşır şekilde ‘İner misiniz?’ dedim. Hanımefendi suratıma vurma esnasındayken, bende kolunu tuttum ve bir şekilde indirmeye çalıştım. İndirirken de ‘Benim annem bu yaşıma kadar vurmamış, siz ne hakla bana vurmaya çalışıyorsunuz?’ dedim. ‘Polis’ diye bağırdı. Bende ‘Polis gelebilir’ dedim. Hanımefendi çantasından biber gazı çıkarttı, ben öyle tahmin ettim. ‘Elindeki şeyi alayım’ dedim. Elindeki de telefonmuş. Ben gasp ediyormuşum gibi görünmüş. Halbuki öyle bir şey yok. Telefonunu mütevazi bir şekilde aldım. Polislere teslim ettim, polisler de araçtaki yolcuların ifadelerine başvurdu. Yolcularda ‘Şoförün herhangi bir şikayeti yoktur, hanımefendi şoförün çok üzerine gelip, kışkırttığı için şoför dayanamayıp indirmek istedi’ dedi. Olay bundan ibaret. Ben adalete güveniyorum. Esnaf olarak yolculara hizmet etmekteyiz. Bazılarımız stresli çalışıyor, bazılarımız sabah 05.00’de kalkıyor. 18 saat direksiyon sallıyoruz. İnsanların saygılarını bozmamasını rica ediyorum” dedi.

“Kendisinden bin kere özür diliyorum”

Özür dilediğini söyleyen Emrah Canyiğit, “Yanlış anladığından dolayı hanımefendiyle uzlaşmak ve özür dilemek istiyorum. Kendisi adliyede çalıştığını söyledi. Ben kendisinden de özür diledim. Onunla uzlaşma ve arayı bulma taraftarıyım. Kendisine kötü bir davranışta bulunma ve canını yakma gibi bir niyetim asla yoktu. Kendisinden bin kere özür diliyorum. Kadına şiddete karşıyım. Asla öyle bir şey yapmam” diye konuştu.

“AKP GÜKÜMETİNE GÖRE KADINLAR EVDE OTURSUN”

Ak Parti iktidarının çalışmalarını raporunda eleştiren Nazlıaka, “AKP Hükümeti’ne göre, kadınlar evde otursun, anneliği en büyük kariyer olarak görsün, çünkü anne olmayan kadın yarım kadındır. İş arayan bir kadına ‘ne oldu, evdeki işler yetmedi mi?’ diye soran, kadınla erkeğin eşitliğini fıtrata ters gören zihniyetten kadını ekonomik olarak güçlendirmesini beklemek hayal olur. TÜİK’e göre bile kadınlar ev içi işlere erkeklere kıyasla 5 kat fazla zaman ve emek ayırıyorlar” ifadelerini kullandı.

“10 KADINDAN 3’Ü KAYIT DIŞI ÇALIŞIYOR”

Türkiye’nin sorunlarından biri olan işsizliğe odaklandıklarını, kadın istihdamını artırmaya ilişkin yol haritalarını belirlediklerini ifade eden Nazlıaka, “Türkiye’de kadının istihdamdaki yerini, kayıt dışı istihdamla mücadeleyi, sağlık ve sosyal haklar temelinde kadını güçlendirmeyi ele aldık” dedi.

Türkiye’nin OECD ülkeleri içinde en düşük kadın istihdamı oranına sahip olan ülke konumunda olduğunu belirten Nazlıaka, “Kadınların geleneksel roller içine hapsedildiği ve istihdamın dışına itildiği bir gerçek. Aynı işi yapan kadın ve erkek arasındaki maaş farkı en az yüzde 20. Türkiye’de kadınlar kayıt dışılıkla da mücadele etmek zorunda kalıyor. Çalışma hayatının içindeki her 10 kadından 3’ü kayıt dışı çalışıyor” diye konuştu.

“4 MİLYON KADINA İSTİHDAM SAĞLANACAK”

CHP’nin iktidara geldiğinde ilk beş yıl içerisinde 6 milyon kişiye yeni istihdam yaratacak politikalar ürettiğini, her üç yeni istihdamdan ikisi, yani 4 milyonu kadınlara ait olacağını belirten Nazlıaka raporunda şunları kaydetti:

“Mesleklerdeki cinsiyet ayrımcılığını da ortadan kaldıracağız; tıpkı bugün bizim belediyelerimizin kadın itfaiyeciler, kadın vatmanlar, kadın otobüs şoförleri istihdam ettiği gibi biz de kadının her meslekte istihdam edilmesini sağlayacağız. Özel sektörde yüzde 35’ten yüzde 50 oranına kadar kadın istihdam eden firmalara özel teşvikler uygulayacağız. Çocuk sahibi olmak için işten ayrılan kadınların yeniden işe dönmesi halinde de işveren, vergi teşviki alacak. 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü resmi tatil olacak. Uluslararası Çalışma Örgütü’nün 190 sayılı Şiddet ve Taciz Sözleşmesi de tıpkı İstanbul Sözleşmesi gibi iktidarımızda uygulamaya girecek.”

“BÜTÜNCÜL POLİTİKALAR HAYATA GEÇİRİLMELİDİR”

Nazlıaka, kadın istihdamına ilişkin temel sorunun toplumsal cinsiyet eşitsizliği olduğunu vurgulayarak, bütüncül politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti. Nazlıaka, yapılması gerekenleri raporda şu şekilde özetledi:

-Kadınlar eşit işe eşit ücret almalı ve kayıt dışı istihdamın önüne geçilmelidir.

-Kadınlar yaşamın her alanında var olması, güçlenmesi ve istihdamda fırsat eşitliğinin sağlanması için: toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlayacak bütüncül politikalar hayata geçirilmelidir. Kadınlar için esnek, güvencesiz, ikame edilebilir işler değil, tam zamanlı, güvenceli işler yaratılmalarıdır.

– Kadınların çalışma hayatına daha fazla katılması için kreş, yaşlı bakımevleri, engelli merkezleri, otizm ve alzheimer konukevleri gibi olanaklar sağlanmalıdır. Böylece kadınların üzerindeki bakım yükü azaltılmalıdır. Ücretsiz, 24 saat hizmet veren kreşler açılmalıdır.

– Kadınlara kendini güvende hissedeceği nitelikte yerel hizmetler verilmelidir.

-Cinsiyete yönelik ayrımcılığın ortadan kalkması için, eğitim çağına gelen her çocuğa toplumsal cinsiyet eşitliği eğitimi verilmelidir.

-İstihdamda cinsiyet ayrımcılığına dayanan bakış açısı değiştirilmeli, kadınların her meslek dalında görev almasının önü açılmalıdır. İstihdam politikaları geleneksel iş bölümünü dönüştürecek şekilde olmalıdır.

– İstihdam garantili mesleki eğitim programları arttırılmalıdır. Yaratılan iş olanaklarının geleneksel cinsiyet rollerini yeniden üretmesinden kaçınılmalıdır.

– Annelik hali nedeniyle kadınların yaşadığı ücret ve iş kaybı önlenmelidir. Bu amaçla, çocuk sahibi olmak için işten ayrılan kadınların yeniden işe dönmesi halinde işverene teşvik uygulanmalıdır.

-Yönetmeliklerde kadın üzerinden tanımlanan doğum sonrası bakım izinleri, ebeveyn izinlerine dönüştürülmelidir.

– Bakım yükünün tek sorumlusunun kadınlar olmadığına dair bilinçlendirme ve farkındalık çalışmaları yapılmalıdır.

– Sosyal bakım alanlarına yatırım yaparak sadece kadınlara istihdam sağlanmadığı, çarpan etkisiyle erkeklere de istihdam sağlandığı konusunda toplum bilinçlendirilmelidir.

– Tarım sektöründe kadının kayıt dışı çalışmasını, iş güvencesizliğini, düşük ücreti, barınma sorunlarını ortadan kaldıracak politikalar uygulanmalıdır.

– Üretici kadınların toplumsal cinsiyet eşitliği temelinde örgütlenme çalışmaları desteklenmelidir.

“KAMUDA EN AZ YÜZDE 35 KADIN YÖNETİCİ KOTASI”

– Yerel yönetimlerin yetki alanı içindeki işyerlerinde kadın istihdamını teşvik edecek uygulamalar yaygınlaştırılmalıdır.

– Kadınlar için sağlık hizmetleri kolaylaştırılmalıdır. Koruyucu-önleyici sağlık hizmetleri geliştirilmeli ve yaygınlaştırılmalıdır.

– Kadınlara yönelik sağlık merkezlerinde kadın sağlığı, üreme sağlığı, aile planlaması, kadın hastalıkları konusunda düzenli aralıklarla eğitimler verilmelidir.

-Engelli kadın ve çocuklara, sağlık hizmetleri ücretsiz ve ihtiyaç halinde yerinde verilerek kadının çalışma hayatına katılımı kolaylaştırılmalıdır.

-Yoksul kadınların, doğal afet durumunda yaşam koşullarının daha da kötüleşmemesi için sağlık ve sosyal hakları kapsayan kamucu politikalar uygulanmalıdır.

-Kadın yoksulluğuyla ilgili veri çalışmaları yapılırken ihtiyaçlar tespit edilmelidir. Her mahallenin içerdiği çeşitlilik ve farklılıkların ihtiyaç ve çözümlere yansıdığı politikalar geliştirilmelidir.

-Kadın istihdamını arttırmak için mesleki eğitimler düzenlenmeli, ilham veren başarılı kadınlar ön plana çıkartılmalı, kadınlara yol haritalarını çizmelerine yardımcı olacak danışmanlık ve destek hizmetleri verilmelidir.

-Kooperatifleşme hakkında bilgilendirici ve özendirici çalışmalar yapılmalı, kooperatiflerde kadın temsili arttırılmalıdır.

-Kamuda en az yüzde 35 kadın yönetici kotası uygulanmalıdır. Özel sektörde ise yüzde 35’ten yüzde 50’ye kadar kadın istihdam eden şirket ve kurumlara, aşamalı olarak artan teşvikler verilmelidir.

-İstanbul Sözleşmesi yeniden yürürlüğe girmeli, Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) 190 sayılı Şiddet ve Taciz Sözleşmesi onaylanmalıdır.

MORGA KALDIRILDI

Ekiplerin çalışmalarının ardından denizden çıkarılan kadının isminin Hediye Basum olduğu tespit edildi. Sağlık ekiplerine teslime edilen kadın, sedyeyle ambulansa alındı. Basum’un, sağlık ekipleri tarafından yapılan tetkiklerin ardından hayatını kaybettiği belirlendi. Basum’un cansız bedeni, otopsi yapılmak üzere ambulansla morga kaldırıldı. Olayla ilgili inceleme başlatıldı.

KOMŞULARI DA TANIMIYOR

Öte yandan Ebru S.’nin Kocaeli’nin Dilovası ilçesinde ailesiyle birlikte yaşadığı öğrenildi. Ailenin oturduğu evde perde kımıldamazken, komşularının çoğunun aileyi tanımaması ise dikkat çekti.

Ebru S., ile aynı mahallede oturan bir vatandaş, “Ben 5 yıldır bu mahallede oturuyorum. Aile hakkında çok bir bilgim yok benim. Adanalı olduklarını biliyorum sadece. Bu olayı internette haberlerde okumuştum. Ama buradaki aileyle bir bağlantısı olduğunu ilk kez sizden duydum. Sabah 08.00 akşam 17.00 saatleri arasında çalıştığım için sabah evimden çıkıyorum akşam evime giriyorum. O yüzden hiç görmedim. Nasıl insanlardır, kimlerdir bilmiyorum” dedi.

“Kadınlar, doğumundan ölümüne kadar psikolojik şiddete maruz kalıyor”

2012 yılından bu yana Türkiye’de yürürlükte olan 6284 sayılı kanun hakkında kadın velileri bilgilendiren Şenay Soylu; fiziksel, psikolojik, ekonomik ve cinsel olmak üzere dört farklı şiddet türü olduğunu belirtti. Soylu, “Şiddet mağduru kadın, yalnızca şiddete maruz kaldığında, dayak yediğinde gelip kolluk kuvvetlerine başvuruyor. Ancak 6284 sayılı kanun der ki; ‘Hayır, şiddet sadece fiziksel değil’. Biz kadınlar, yaşamış olduğumuz şiddetin farkında değiliz. Mesela psikolojik şiddete kadınlar, doğumundan ölümüne kadar sayısız şekilde maruz kalıyor. Kadınlar, sırf kadın oldukları için her yerde bu psikolojik şiddeti yaşıyor. Devlet de diyor ki, ‘Ben kadınları korumakla mükellefim ama kadınlarımızın yaşamış olduğu şiddetin farkına varması gerekiyor ki gelsin bana şikayette bulunsun'” şeklinde konuştu.

“Devletin amacı evlilikleri bitirmek değil, şiddet ortamını ortadan kaldırmak”

Her ilde aile ve sosyal hizmetler il müdürlükleri ve bunlara bağlı şiddet önleme ve izleme merkezleri olduğunun altını çizen Şenay Soylu, devletin amacının tamamen şiddeti ortamını ortadan kaldırmak olduğunu söyledi. Soylu, “6284 sayılı kanun kapsamında şiddet uygulayan kişi, kadının yaşadığı evden ve çocuğun okuduğu okuldan 200 metre uzaklaştırılabiliyor. Fakat bu ömür boyu süren bir durum değil. Devletin amacı evlilikleri bitirmek değil, devletin amacı şiddet ortamını ortadan kaldırmak. Bize her başvuran şiddet mağduru kadın eşinden ayrılmıyor aslında. Şiddet gören kadın da şiddet uygulayan erkek de psikolojik destek alıyor. Çoğu evlilik kurtuluyor aslında. Yani, ‘Ben eşimi şikayet ettiğim zaman illa da boşanmalıyım’ gibi bir algıya kapılmayın. Amaç; aileleri, evlilikleri kurtarmak ve şiddet ortamını bitirmek” ifadelerini kullandı.

“Sığınma evlerinde hayati tehlikesi olan kadınlarımız var”

Sığınma evleri içerisinde kurallar olduğunu ve bu evlerin adreslerinin de gizli tutulduğunu ifade eden Şenay Soylu, “Şiddet gören kadınlarımız evde kalmak istemediklerinde, kalacak yerlerinin olmadığını söylediklerinde Şiddet Önleme ve İzleme Merkezlerine bağlı sığınma ve barınma evlerimize yönlendiriliyor. Bunun adresini ben dahil hiçbir personel, kolluk kuvveti, savcılık, aile mahkemesi hakimi bilmez. Bunu sadece Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi’ndeki ilgili personel bilir. Çünkü sığınma ve barınma evlerinde hayati tehlikesi olan kadınlarımız kalıyor. Sığınma evlerinin kuralları vardır. İstenildiği şekilde telefonla görüşme yapılamaz, yakınlarına yer bildirilip adres söylenemez. Çünkü orada sadece siz değil, hayati tehlikesi olan kadın ve çocuklar kalıyor” diye konuştu.

“Devlet, kadından şiddet gördüğüne dair delil istemiyor”

Devletin şiddet mağduru kadınlar için herhangi bir ispat aramadığını, beyanı esas kabul ettiğini söyleyen Şenay Soylu sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ayrıca kadınlarımızın ayakta durabilmesi için ekonomik güce de ihtiyacı var. Mülki makamlardan destek alarak şiddet gören kadın ve çocuklara ekonomik destek sağlanıyor. Sığınma evindesiniz ve çocuğunuz için maddi desteğe ihtiyacınız olduğunu varsayalım. Böyle bir durumda İŞKUR size öncelik sağlıyor. Çocuk için de kreş desteği sağlanıyor. Bu gibi yardımların hepsi siz kendi ayaklarınızın üstünde durana kadar ya da şiddet ortamı sonlandırılıp maddi anlamda bir özgürlüğe kavuşana kadar devam ediyor. Gördüğünüz gibi devlet bütün organlarıyla, bütün kamu ve kuruluşlarıyla şiddet mağduru kadının mağduriyetini gidermek için elinden geleni fazlasıyla yapıyor. Genç bir kız hiç tanımadığı bir insan tarafından sadece ve sadece kadın olduğu için, güçsüz göründüğü için öldürülüyorsa devlet de diyor ki; ‘Ben buna izin veremem. Kadınlarım istemese dahi ben onları korumak zorundayım’ İstemese dahi vurgusunun anlamı şu; siz herhangi bir şiddetin mağdurusunuz ama sadece fiziksel şiddet varsa doktor raporuyla ispat edebilirsiniz değil mi? Psikolojik şiddeti nasıl ispatlayacaksınız mesela? İşte bu noktada devlet, kadının belgelendirme ya da delillendirme gibi ispatlarını aramıyor. Kadının mağdur olduğunu söylemesi yeterli oluyor. Beyan esastır.”

“Biz çocukları ne kadar itersek sokaktaki torbacılar da onları o kadar kazanıyor”

Velilere son olarak, çocukların uyuşturucu kullanmasına dair şüpheleri olmaları durumunda ne yapmaları gerektiği de anlatıldı. Kocaeli İl Jandarma Komutanlığı Narkotik Suçlarla Mücadele Kısım Amiri Kıdemli Başçavuş Fatih Horzum, en iyi narkotik polisinin anne olduğunu belirtti. Horzum, çocuklarda uyuşturucu kullanımına dair bazı belirti ve ipuçlarını anlatarak anneleri, bu belirtileri fark ettikleri takdirde mutlaka kolluk kuvvetlerine haber vermeleri gerektiği konusunda uyardı. Horzum, “Çocuklarımızın uyuşturucu kullandığından şüphelendiğimizde onlara sert çıkmamalıyız. Hatta daha çok sahiplenmeliyiz. Biz çocukları ne kadar itersek sokaktaki torbacılar da onları o kadar kazanıyor. Sokaklar, tam olarak ailesi tarafından itilmiş çocukları bekliyor. O yüzden onları koruyalım ve herhangi bir şüphede kolluk kuvvetlerini mutlaka bilgilendirelim” şeklinde konuştu.

GÜVENLİK KAMERASINA YANSIDI

Bir süre dükkanda dinlenen ve ismi öğrenilemeyen çocuk, kendi imkanları ile hastaneye gitti. Köpeğin çocuğa saldırı anları ise bir iş yerinin güvenlik kamerasına yansırken başka bir saatte ise 2 kadının köpekten kaçtığı görülüyor.

YOL SORMA BAHANESİYLE…

Genç kadının yaptığı paylaşım şu şekilde: “Yol tarifi soracakmış gibi yapıp “ Farkındaysan her iş çıkışı seni takip ediyorum sabahları seni bekliyorum binsene arabaya” diye 55-60 yaşında bir adam taciz edici laflar söyledi. Çığlık attım, bir Allah’ın kulu dönüp de bakmadı. İşte o zaman anladım ki kadınsan her an başına bir şey gelebilir. Allahtan plakasını çektim Rt yapalım da Karamürselli tanıyanlar ya da karısı çocuğu görsün!”