“Bu ev kiralarını ödemeleri mümkün değil”

Yüzde 25 kira artış sınırlamasının 1 yıl daha uzatıldığına dikkat çeken Hacıoğlu, “2024’ün haziran ayına kadar devam edecek. Yüzde 25’in üzerine artırım yapmak isteyenler varsa eğer yasal sürece düşerlerse devlet tarafından yaptırım olacak. Bu artış ev sahiplerini de mutlu etmiyor. Kiracıları da sıkıntıya sokuyor. 2 asgari ücretli çalışan ailenin olduğu düşünürsek bu ev kiralarını ödemeleri mümkün değil” diye konuştu.

“Bu fiyatlarla beraber trajik vakaların artmasından endişe duyuyorum”

Site içerisinde bulunan dairelerin 20 bin TL’den başlayan fiyatlarla alıcı bulduğunu kaydeden Alpay Hacıoğlu, “Site içlerinde kiralar 20 bin TL ile 30 bin TL arası. Kent merkezinde apartman daireler 12 bin TL ile 13 bin TL oldu. Bu fiyatlarla beraber trajik vakaların artmasından endişe duyuyorum. Kiracı evi tutmak istiyor, hemen bir an evvel taşınmak istiyor. 1 aylık kirasını veriyor, depozitosunu veriyor ve ondan sonraki aylarda kirasını ödememeye başlıyor. Bundan sonra da problemler başlıyor” şeklinde konuştu.

“Bazı ev sahiplerine de hak veriyorum”

Bazı kötü niyetli kiracıların da ev sahiplerini sıkıntıya düşürdüğünü, kirasını ödemediğini ve konuta zarar verdiğini söyleyen Hacıoğlu, “Bazı ev sahiplerine de hak veriyorum. Ev sahibi 5 yıl önce evini uygun bir rakama kiraya vermiş. Belli limitlerde artırmış. Kiracı, kirasını gününde muntazam şekilde ödese dahi daireyi yıpratabiliyor. Bugün kombi arıza yapsa 20 bin TL’ye kombi alamıyorsunuz. Herkes gelişigüzel şekilde duvara bir şeyler asıyor, mutfak dolaplarını yıpratabiliyor vs. Kiracı o gayrimenkulü terk ettiğinde içeride ciddi masrafta oluyor” dedi.

“Eski Türk filmlerindeki hikayeler tekrar başladı”

Hacıoğlu, bazı ev sahiplerinin de fırsatçı davranarak kiracısını rahatsız ettiğini belirterek, “Mal sahibi, ‘Kendim oturacağım, bende kiradayım’ derse emsal karar teşkil ediyor. Kiracının tahliyesine ve mal sahibini ikamet etmesine yönelik karar çıktı. Bunu nasıl takip edeceğiz? Eğer ben apar, topar çıkarıldıysam mal sahibini takip edeceğim. Gerçekten kendisi mi oturuyor diye onu takip edeceğim. Birçok ev sahibi de fırsatçılık yapıyor. Eski Türk filmlerindeki hikayeler tekrar başladı. ‘Almanya’dan oğlum gelecek’, ‘Şuradan kızım gelecek’ ya da ‘Evim çok yıprandı. Siz çıkın, kendinize bir yer bulun. Evimi tadilata vereceğim. Gerekirse siz sonradan yeniden tutarsınız’ gibi farklı farklı bahaneler üretenler de var. Baktığımızda yüzde 25 artışa uyan yüzde 33 civarında gayrimenkul sahibi de var” ifadelerini kullandı.

“Bu kiralar ödenmez, ödeyemezler”

Kocaeli Emlakçılar Odası Başkanı Alpay Hacıoğlu, sözlerini şöyle noktaladı: “Ben kimseyi suçlamak için demiyorum, bu söylediklerim yanlış anlaşılmasın. Bizler emlak firmaları, eğer bir ilan yükleyeceksek internet portalına, bakanlıktan Taşınmaz Ticareti Yetki Belgesi almak zorundayız. Burada bireysel ilanlarda sıkıntı var. Kim oldukları belli değil. Sanal ortamda ilanlar yüklüyorlar. Bunların önüne geçilmesi gerekiyor. İlanların yayınlanmasıyla ilgili düzenleme yapılmalı. İvedi şekilde çıkması lazım. Eğer çıkarsa internet ortamında belirsiz, yanıltıcı ilanların önüne kesilir. Bakanlığımız mutlaka kira tespit komisyonu çalışması yapması gerekir diye düşünüyorum. Kira sözleşmelerinin e-devlet üzerinde yapılması gibi bir düşüncemiz var. E-devlet üzerinden sözleşme yapılırsa, kiralayan belli olacak, gayrimenkulü kiraya veren de belli olacak. Kaç paraya kiraya verildiği de beyan edilecek. Böyle bir düzene girebilir. O kadar çok farklılık gösteriyor ki. Örneğin Yahyakaptan Mahallesi’nde site içinde, güvenlikli, kameralı, nezih bir site var diyelim. Orada Ortalama kira 20-25 bin TL bandında. Hemen yan tarafında apartman dairesi, güvenlik yok, site içinde değil onun kirası da 18 bin-19 TL civarında. Deprem öncesi 25-30 yıllık binalara bakıyoruz, rutubet almış, ısınamıyor, su kaçağı oluyor böyle yerlerde bile inanılmaz kiralar oluyor. Bu kiralar ödenmez, ödeyemezler”

Marketler ve pazarlarda yeni asgari ücret baz alınarak daha işçi maaşını almadan artışlar başladı.

Bir döngüye girdik ülkece.

Bu döngünün içinden çıkamıyoruz.

En büyük problemler ise kiracılar ve ev sahipleri arasında yaşanıyor.

Bugün Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi’nin (BETAM) 2022 Kasım ayına ilişkin açıkladığı Kiralık Konut Piyasası Raporu’na göz attım.

Verilere göre;

Ülke genelinde kira yüzde 168 oranında artarak metre kare başına 67 TL oldu.

Böylece kiralar TÜİK’in açıkladığı yıllık yüzde 84,4 olan enflasyon oranının yaklaşık iki katı arttı.

***

Bu veriler tartışmalı.

Kiralarda yasaların belirlediği artış oranı yüzde 25.

Bu sınırın aşılması nedeniyle büyük sorunlar yaşanıyor.

Ev sahipleri ve kiracılar arasında yaşanan kavgalara şahit oluyoruz.

Haksız artış söz konusu.

Bir fırsatçılık var.

Bu fırsatçılığın önüne de yine yasalarla geçebiliriz.

Bunun dışında da dikkate alınması gereken başka şey; ev fiyatları.

1+1 ev almak isteseniz fiyatı 1 milyon TL olmuş.

Parayı verip aldınız.

Bu evi ne kadara kiralayacaksınız?

Bu soruya herkes kendi vicdanını yoklayarak cevap vermeli.

***

Köşe yazısına başlamadan önce Kocaeli Emlakçılar Odası Başkanı Alpay Hacıoğlu’yla konuştum.

Fırsatçıların olduğu konusunda hemfikir olduk.

Emlakçılar da mal sahibi ve kiracı arasında presleniyor.

2000 TL kiranız var.

Ev sahibiniz sizden bu yıl 4000 TL istiyorsa; yasal yollara başvurun.

Yüzde 25 oranında artışın aşılmamasına özen gösterin.

Taşınmayı düşünüyorsanız, bunun size maliyetini de iyi hesaplayarak taşının.

Taşınması, abonelikler, eşya parası derken ev sahibinizin istediği paradan daha fazlasını ödememeye özen gösterin.

Ya da hakkaniyetli bir orta yol bulun.

Ama fırsatçılara da boyun eğmeyin.