Sayıştay tekrarladı: Dernek ve vakıflara tahsis yapılamazmış!

Sayıştay, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin 2023 yılı raporunda çok önemli bir bulguyu yeniden gündeme taşıdı. Denetçiler raporda, “Kanun hükümlerinden anlaşılacağı üzere belediyeler; kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına belediye meclis kararı ile tahsis edebilirler. Ancak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşları dışında kalan gerçek ve tüzel kişilere, derneklere, vakıflara, sivil toplum kuruluşlarına veya meslek kuruluşlarına süresi her ne olursa olsun tahsis işlemi gerçekleştirilmesine olanak veren bir hüküm bulunmamaktadır. Bu tüzel kişiliklere ancak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine uygun olarak kiralama işlemi yapılabilir.” ifadelerine yer verdi.

BELEDİYE CEVAP VERDİ

Raporun ilerleyen bölümlerinde ise şu bilgiler yer aldı: “Yapılan incelemede; Büyükşehir Belediyesi mülkiyetinde olan bazı taşınmazların yukarıda belirtilen Kanun hükümlerine aykırı olarak çeşitli dernek, vakıf ve spor kulüplerine tahsis edildiği anlaşılmıştır. Kamu idaresi cevabında; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75. Maddesi gereğince, belediyenin, belediye meclisinin kararıyla görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebileceği, diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek projeler için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınmasının gerektiği belirtilmiştir.

BELEDİYENİN CEVABINI BEĞENMEDİLER

İdarenin, dernek, vakıf ve spor kulüplerine taşınmaz tahsisi yapmadığı, taşınmazların ortak hizmet projeleri kapsamında kullanımının söz konusu olduğu, bulgu konusuna binaen bazı ortak hizmet projesi protokollerinin revize çalışmalarının başlatıldığı belirtilmiştir. Kamu idaresi her ne kadar cevabında ilgili taşınmazlar ortak hizmet projesi kapsamında dernek ve vakıfların kullanımına sunduğu ve tahsis yapmadığı belirtilmiş olsa da yapılan bu taşınmaz kullandırma işlemleri ilgili kuruluşlara yapılan birer tahsis niteliğindedir.

TAHSİSLER İPTAL EDİLMELİ

Kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulu’nca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile belediye ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilecek diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projelerinde mahallin mülki idari amirinin onayı gerekecektir. Ancak bu ortak hizmet projesi kapsamında belediyenin taşınmazının her ne gerekçe ile olursa olsun bir dernek veya vakfa bedelsiz tahsis edilmesi mümkün değildir. Sonuç olarak, yukarıda ifade edilen mevzuat hükümleri çerçevesinde kamu kurum ve kuruluşu niteliğinde olmayan gerçek kişilere taşınmaz tahsis imkânı bulunmayıp, yapılan tahsis işlemlerinin iptal edilmesi gerekmektedir.” Hatırlanacağı üzere son benzer tahsis Pembe Köşk’te Ensar Vakfı için yapılmıştı. Ortak hizmet projesi olarak Pembe Köşk Ensar Vakfı’na verilmişti.