Yarım kalan hikaye

Takvim yaprakları 11 Aralık 1972’yi gösteriyordu. Ay’a ulaşan son Apollo görevi olan Apollo 17’nin 3 kişilik mürettebatından 2’si Eugene A. Cernan ve Harrison Schmitt Ay’da son yürüyen kişiler oldular.

İlk insanlı Ay yolculuğu, soğuk savaş döneminde A.B.D. ve S.S.C.B arasında kıyasıya yaşanan uzay yarışının bir sonucu olarak 20 Temmuz 1969 tarihinde Apollo projesi kapsamında ABD tarafından gerçekleştirilmişti. Apollo 11 ekibinden Amerikalı astronot Neil Armstrong aya ilk basan insandı. Onun için küçük insanlık için büyük bir adımdı bu ilk ayak basış.

İnsanoğlu ayın gizemini keşfedecek, ay yüzeyinde keşifler ve araştırmalar yapacak, hatta gizli ajandalar kapsamında kolonileşme çalışmalarının tohumları atılacaktı.

Apollo projesi kapsamında toplam 6 insanlı ay seferi gerçekleştirildi. Bu seferler kapsamında toplam 12 astronot aya ayak bastı. İnsanoğlu Ay’a son kez ayak bastığında tarih 11 Aralık 1972’yi gösteriyordu. Ay’a ulaşan son Apollo görevi olan Apollo 17’nin 3 kişilik mürettebatından 2’si Eugene A. Cernan ve Harrison Schmitt Ay’da son yürüyen kişiler oldular.

Apollo 17’den sonra A.B.D insanlı ay yolculuğu görevlerini her nedense sona erdirdi. Halbuki Apollo 18 seferinin planı ve bütçesi de hazırdı. 3 sene içinde 6 kez gidilen aya artık insan gönderilmeyecekti. Her geçen gün baş döndüren hızla gelişen bilim ve teknolojinin nimetleri insanlı ay görevlerinde kullanılmayacaktı.

Gelelim günümüze .. NASA’nın yeni ay görev programı olan Artemis programı, insanları Apollo’dan sonra yeniden Ay’a götürmeyi ve bu kez kalıcı bir Ay varlığı kurmayı hedefleyen uzun vadeli bir uzay programıdır.

Artemis programının temel amaçları, 54 yıl sonra Ay’a yeniden insan indirmek, ilk kadın ve ilk siyahi astronotu Ay yüzeyine göndermek, Ay’ı, Mars’a insanlı yolculuk için bir test ve sıçrama noktası olarak kullanmak ve uzun süreli insan yaşamı için teknoloji ve altyapı geliştirmek.

NASA’nın yayımladığı resmi plana göre en erken 8 Şubat 2026’da 4 kişiden oluşan Artemis II mürettebatı Ay’a iniş yapmadan Ay’ın çevresinde insansız ve inişsiz 10 gün sürmesi planlanan bir “Flyby” adı verilen çevresel uçuş görevi gerçekleştirip dünyaya geri dönecek.

Yine NASA planına göre 2027 yada 2028’de Artemis III Ay görevi kapsamında astronotları Apollo’dan sonra ilk kez yeniden Ay’a indirerek insanlı Ay keşfini sürdürecek.

Ayla ilgili diğer bir muamma da ayın bize görünmeyen arka yüzü. Dünya ile ay arasındaki kütle çekim kilidinden dolayı biz ayın bize bakan hep aynı yarı yüzünü görürüz.

Peki ayın bize görünmeyen arka yüzünde ne var?

Bizden milyonlarca hatta milyarlarca km uzaklıktaki Mars, Satürn gibi gezegenlerin uydularını, halkalarını dünyadan gönderilen Cassini, Hubble, James Webb gibi uzay teleskobu ve keşif araçları sayesinde net bir şekilde görebiliyorken bize 384.000km uzaklıktaki ayın arka yüzü ile ilgili net ve detaylı görüntü yok.

Kimbilir, ayın dünyadan görülemeyen arka yüzünde yıllardır gizlenen sırlar Artemis II yada Artemis III ay görevleri sonunda insanoğluna anlatılır.